Maandelijkse archieven: juni 2022

De Uber demonstratie, de FNV en wat dat zegt over het debat over platformen

Via Twitter zag ik een bericht voorbijkomen van een aankomende demonstratie van Uber chauffeurs: “TIJD VOOR ACTIE! – Voor respect en een leefbaar inkomen”. Tijdens deze demonstratie wilden zij, onder leiding van FNV Platformwerk, aandacht vragen voor de consequenties van het annuleren van ritten door chauffeurs en het gegeven dat chauffeurs voor het accepteren van een rit geen informatie over desbetreffende rit krijgen. Je hoeft geen expert te zijn om te snappen dat deze twee vraagstukken een sterk verband met elkaar hebben. De oplossing volgens FNV: neem de chauffeur in dienst. Ik besloot om naar Amsterdam te reizen om de demonstratie te observeren, foto’s te maken en wat gesprekken te voeren.

Een rituele rondedans

De demonstratie, door FNV omschreven als ‘blokkade van het hoofdkantoor’ wilde ik aanvankelijk omschrijven als een ‘polderprotest’, maar na de acties van de boeren de dagen hiervoor kies ik liever voor de woorden ‘gemoedelijk’, ‘kneuterig’ en/of ‘rituele rondedans’.

Een half uur voor aanvang arriveert een politiebusje voor het kantoor van Uber in Amsterdam. Politie stapt uit, woordvoerder Uber komt met collega naar buiten en maakt een praatje. Niet veel later doet de beveiliger van het gebouw de draaideur op slot. Dan verschijnt een grijs busje met de FNV-campagne materialen. Een medewerker met FNV-shirt met op de achterkant ‘actie!’ gedrukt begint met de opbouw. Een tafel met flesjes water voor de demonstranten en opgerolde spandoeken, een vlag, een banner en ook de zeepkist worden voor de ingang van het Uber kantoor neergezet. Langzamerhand verschijnen nog een stuk of zes FNV-collega’s en zo’n vijftien van de verwachte twintig taxichauffeurs.

Iedereen heeft wel weer zijn zegje kunnen doen en de foto’s en video’s zijn geschoten

Dan pakt Anja Dijkman, projectleider FNV Platformwerk, de microfoon. De chauffeurs, die in plukjes op de stoep verspreid staan, staken hun gesprekken en luisteren hoe Dijkman het doel van de dag opsomt en vertelt dat Uber FNV heeft uitgenodigd om in het Uber kantoor op gesprek te komen. Chauffeurs worden gevraagd om op witte vierkante foamborden op te schrijven wat hun wensen zijn, zodat deze later mee kunnen worden genomen naar het gesprek. Een viertal chauffeurs geeft gehoor aan deze oproep en schrijft ‘meer zeggenschap’, ‘respect’, ‘lagere commissies’ en ‘weg uit Nederland’ op de borden. Geen enkele chauffeur schrijft ‘vast dienstverband’ op.

Niet veel later mag een tweekoppige FNV-delegatie en een chauffeur via een zijdeur naar binnen voor een gesprek. Na een half uur worden de FNV-attributen, inclusief niet uitgerolde spandoeken, weer in het busje geladen en besluit ik dat het ook voor mij tijd is om verder te gaan. Wat er uit het gesprek binnen komt, wordt ook later niet duidelijk. Mijn verwachting is niets, maar iedereen heeft wel weer zijn zegje kunnen doen en de foto’s en video’s zijn geschoten.

Wat deze demonstratie zegt over het debat

De demonstratie omschreef ik hierboven als ‘gemoedelijk’, ‘kneuterig’ en ‘rituele rondedans’. Aan alles was duidelijk te zien dat geen van de betrokken partijen een echt uitgesproken ambitie had bij – en verwachting over – deze samenscholing. Het aantal chauffeurs dat op kwam dagen was minimaal, de ambitie van de FNV goedbedoeld, maar ook heel beperkt en Uber deed gemoedelijk (en verstandig) mee aan deze rondedans door de demonstranten binnen uit te nodigen. Om vervolgens het gesprek zo lang te laten duren dat wat er aan energie of boosheid zou kúnnen wanen onder de aanwezigen, tegen de tijd dat de groep weer naar buiten zou komen al lang weer zou zijn uitgedoofd. Het is mij duidelijk dat niemand echt het idee of de ambitie had vandaag iets op te lossen: de strijd wordt immers uitgevochten in de rechtszaal. Het enige dat FNV aan deze dag overhield was waarschijnlijk het verdedigen van de legitimiteit, deels door het creëren van (online) content. Hoewel met een opkomst van 15 chauffeurs de claim van legitimiteit niet persé veel goed heeft gedaan.

Analyse / overdenking

Ik ben in mijn publicaties regelmatig scherp en kritisch op de manier waarop FNV zich in dit debat gedraagt. Niet zelden stel ik de vraag voor wie FNV deze strijd voert, beschuldig ik de bond van selectieve verontwaardiging en verwonder ik mij hoe de vakbond de context van het speelveld negeert (ja, de zwarte markt bestaat en het alternatief voor een maaltijdbezorger is niet een goed betaalde baan met zekerheden) en daarmee de echte vragen voor een toekomstbestendige arbeidsmarkt te vaak naast zich neerlegt. Ook de manier waarop FNV het onderwerp platformwerk claimt en hiermee geen ruimte aan andere bonden geeft zich met dit onderwerp te bemoeien zie ik als onwenselijk.

Wél zie en erken ik duidelijk het nut en belang van het concept vakbond: het verenigen van een gefragmenteerde en geïsoleerde groep werkenden om deze schaalvoordelen in te zetten om een gelijker speelveld te creëren tegen werk- en opdrachtgevers. Dat is dan ook misschien gelijk de reden dat ik mij hier druk om maak: het zijn van de grootste vakbond brengt verantwoordelijkheden met zich mee waarvan ik nu van mening ben dat deze onvoldoende worden ingevuld.

Zet in het debat niet meer het instituut, maar de mens centraal

Tegelijkertijd zie ik bij de FNV gemotiveerde individuen die allemaal proberen te doen wat voor hun het beste lijkt binnen de mogelijkheden van een ingewikkelde organisatie wat FNV nu helaas eenmaal is. En die houding, welwillende mensen die binnen hun mogelijkheden het beste willen doen, zie ik binnen alle stakeholders in het debat. En hoewel dit individuele geluid en houding lang niet altijd zichtbaar is in de veelal niet al te constructieve houdingen van de verschillende stakeholders in het debat, vind ik het belangrijk om te laten zien dat wanneer je met mensen in gesprek gaat, hier veelal een heel ander beeld ontstaat. In die gesprekken zie ik dat er onderliggend veel meer gelijkenissen zijn, dan je vanuit het debat zult verwachten. Dan gaat het over onderliggende waarden als zekerheid, transparantie, respect, (mede)zeggenschap en eerlijkheid. Hele concrete en menselijke waarden. En zie je dat die ongezonde fixatie op de contractvorm de werkenden, in dit geval taxichauffeurs, maar weinig interesseert en afleidt van daar waar het debat nu echt over zou moeten gaan.

Vandaar mijn analyse en dan ook gelijk oproep om het gesprek minder te laten leiden door de mist die instituties over het debat heen gooien, maar het gesprek meer te laten gaan over – en vooral mét – het individu. De mens. Want als er iets dit debat zal veranderen, dan is dat wanneer we niet meer het instituut, maar de mens centraal zetten. Als we dat doen, dan komt het zelfs met de vakbond, platformwerk én de werkende uiteindelijk echt wel goed.

Geplaatst in ZP en Ondernemen | Tags , , | 4s Reacties

De Tweede Kamer praat met het kabinet over het zzp-beleid. Wat staat er op de agenda?

Minister Karien van Gennip en staatssecretaris Marnix van Rij overleggen vandaag (10-13 uur) met de vaste Kamercommissie Sociale Zaken & Werkgelegenheid. Centraal thema: de zzp’er. Dat maakt dit overleg relevant voor zelfstandigen, maar ook voor hun opdrachtgevers en dienstverleners zoals intermediairs.

Maar wat staat er eigenlijk op de agenda en wat kunnen we verwachten?

Niet het grote plaatje

Het goed functioneren van de arbeidsmarkt is een van de beleidsterreinen van minister van Sociale Zaken Karien van Gennip (CDA). Schaarste op de arbeidsmarkt (waar Van Gennip net een actieplan voor heeft opgesteld heeft, zie hier), de ‘kloof’ tussen kansrijken en kansarmen, misstanden in de flexbranche, de mismatch tussen vraag en aanbod. Het zijn grote thema’s. Om daar een antwoord op te geven, heeft het kabinet in het regeerakkoord (zie hier voor de zzp-plannen uit dat regeerakkoord) aangegeven gebruik te maken van onder meer de adviezen van de Commissie Regulering van Werk (zie Borstlap) en het SER MLT advies (zie hier). Maar hoe precies? Dat gaat Van Gennip duidelijk maken in een Kamerbrief, die naar verwachting morgen naar de Tweede Kamer gestuurd wordt.

Het gaat vandaag dus niet over dat ‘grote’ plaatje. Wat op zich jammer is, zeker voor wie vindt dat je het zzp-thema’s in de context van dat grote plaatje moet plaatsen.

ZZP-thema’s

Wat staat er dan wel op de agenda (zie hier). Dat is eigenlijk tamelijk overzichtelijk.

In onze eigen woorden:

  • Wat moeten we met de Wet DBA en de handhaving op schijnzelfstandigheid
  • Hoe staat het met de verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen.

Onderscheid loondienst/zelfstandigheid

Wanneer mag een opdrachtgever – al dan niet via een intermediair – een zelfstandige inhuren voor een opdracht zonder het risico dat die persoon (al dan niet achteraf) toch gezien wordt als een werknemer, waardoor de opdrachtgever alsnog loonheffing en sociale premies moet afdragen. Eventueel met een boete.

De discussie over het onderscheid tussen loondienst en zelfstandigheid en hoe daar op te handhaven, loopt nu al een jaar of zes.

In een Kamerbrief (zie hier voor een uitleg) van Van Rij en Van Gennip die vandaag besproken wordt, staat aangekondigd dat de handhaving op schijnzelfstandigheid ‘uiterlijk’ 2,5 jaar opgeschort blijft. Er moeten eerste duidelijkere regels komen en de organisatorische en personele problemen bij met name de Belastingdienst moeten zijn opgelost. In het najaar komt er een ‘stappenplan’.

Aanleiding is onder meer een kritisch rapport van de Algemene Rekenkamer (zie hier) over de handhaving op de Wet DBA. Handhaven lukt alleen als er nieuwe regels komen, vindt de Rekenkamer.

Aan welke regels het kabinet nu precies denkt (we hebben eerder acht mogelijke varianten op een rij gezet, zie hier), dat is niet echt duidelijk. Daarover staat meer te lezen in een nieuwe kamerbrief, die dus pas na dit overleg verstuurd wordt. Wellicht dat de bewindslieden in dit overleg met de Kamer alvast een tipje van de sluier oplichten.

Eerder deze maand liet Van Gennip in ieder geval al weten dat wat haar betreft  “schijnzelfstandigheid een misstand op de arbeidsmarkt is, dat verdeeld is over de gehele spreiding van inkomens”. (zie hier)

Ongeduld

Uit een overzicht van reacties (zie hier) van zzp-belangenbehartigers en dienstverleners blijkt dat ze begrip hebben voor het voorzichtig manoeuvreren van dit kabinet. Maar er is ook ongeduld.

Een flink deel van deze belangenbehartigers pleit voor een model zoals dat in België is ingevoerd (zie variant 6 uit deze ZiPpaper). Een aparte wet die deze specifieke arbeidsrelatie tussen opdrachtgever en opdrachtnemer regelt. Met algemene criteria voor iedereen aangevuld met specifieke criteria voor een aantal ‘kwetsbare’ sectoren.

Ook het SER advies, werken met een ‘rechtsvermoeden van werknemerschap’ bij een uurtarief van 35 euro lijkt nog niet helemaal van tafel (zie variant 7 uit deze ZiPpaper)

  • Luister ook: podcast met gesprek Frederieke Schmidt Crans (Bovib) en Hugo-Jan Ruts over de kabinetsplannen.

Webmodule

Wat ook op de agenda staat is een oude brief van de vorige minister, Wouter Koolmees, over een pilot die is gedaan met de webmodule (lees uitkomst pilot hier). De webmodule is omstreden. Tweede Kamerleden van binnen en buiten de coalitie namen er voor de verkiezingen afstand van (zie hier), arbeidsrechtexperts en fiscalisten waren achter de schermen flink kritisch (zie hier met informatie daarover verkregen via een WOB procedure). En ook belangenorganisaties van zowel zzp’ers als van intermediairs zijn niet positief.

Centraal in de kritiek: de webmodule is complex en laat contextuele zaken als een beoordeling van het ondernemerschap van de zelfstandige buiten beschouwing. Terwijl een rechter dat juist wel doet.

Hoge Raad en de platformeconomie

Op de achtergrond staat dan nog een uitspraak van de Hoge Raad op de agenda (zie hier) waarin de ‘partijbedoeling’ (wat willen de opdrachtgever en zelfstandige zelf) een minder prominente rol heeft in de beoordeling van de arbeidsrelatie.

In een brief die minister Koolmees daarover schreef gaf hij ook nog commentaar op een suggestie om in Nederland de Amerikaanse ABC tekst (zie variant 3 uit deze ZiPpaper) over te nemen. Koolmees was daar niet erg enthousiast over en voorzag ook problemen met Europese regels.

Ondertussen speelt er bij de Hoge Raad al weer een andere zaak, die ook relevant is. Namelijk de Deliveroo zaak. De Hoge Raad doet in het najaar een uitspraak. Een zwaarwegend advies (zie hier voor een artikel daarover) over die uitspraak van de advocaat-generaal (AG) bevat een interessant en relevant perspectief. De AG benoemt dat als je ondernemer bent, je geen schijnzelfstandige kan zijn. In de criteria die zij benoemt om dat te beoordelen staan een aantal criteria die we niet in de webmodule zien terugkomen.

In relatie hiermee staat ook de kabinetsreactie op de PvdA notitie ‘herovering van de platformeconomie’ op de agenda. Platformexpert Martijn Arets schreef over die reactie deze reflectie. 

Arbeidsongeschiktheidsverzekering

Ook op de agenda: de afspraak uit het pensioenakkoord voor een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen zonder personeel. In het regeerakkoord is dat opgerekt naar een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor alle zelfstandigen. De Belastingdienst heeft eerder (zie hier) al eens geconcludeerd dat een aanvankelijk plan van de Stichting van de Arbeid onuitvoerbaar was. UWV directeur Maarten Camps heeft onlangs ook nog in een interview (zie hier) gezegd dat zijn dienst dit werk er de komende jaren niet bij kan hebben. Van Gennip zit hier dus nog met een fors uitvoeringsprobleem.

Dan is er nog de afbouw van de zelfstandigenaftrek (zie hier) en de afschaffing van de FOR (zie hier). Onderdeel van de plannen voor de bestrijding van schijnzelfstandigheid. Dat deze afbouw alle zelfstandigen treft, terwijl maar een beperkt deel (zie voor een uitleg dit twitter-draadje) van hen met dit arbeidsmarktprobleem te maken heeft, lijkt niet direct op het netvlies van Kamerleden te staan.

Verslag

Op ZiPconomy komt vanzelfsprekend een verslag van dit overleg in de Kamer. Voor wie live op de hoogte wil blijven, zie #zzpdebat voor de tweets van Hugo-Jan Ruts.

Geplaatst in ZP en Politiek | Tags , , | Laat een reactie achter

De politiek blijft pleisters plakken op het zzp-dossier, de visie ontbreekt

De handhaving op schijnzelfstandigheid blijft nog eens 2,5 jaar opgeschort, zo vat ZiPconomy de Kamerbrief van afgelopen vrijdag goed samen. Die brief zegt genoeg over waarom het zzp-hoofdstuk zo lang duurt. Als dit de insteek van het kabinet is gaat er ook in 2025 nog geen oplossing voor het zzp-vraagstuk komen.

De politiek is er om wetgeving te maken en op hoofdlijnen te zorgen voor duidelijke afspraken. En de verschillende partijen in het land moeten daar vervolgens mee werken en zich aan de spelregels houden. De Belastingdienst moet het doen met een Wet DBA met onduidelijke termen als schijnzelfstandigheid en ondernemerschap. Nog afgezien van het gebrek aan capaciteit bij de Belastingdienst, als je die basiselementen niet helder hebt, hoe kan je het dan aan de markt duidelijk maken?

En dus zitten we nog steeds met een handhavingsmoratorium en uit de Kamerbrief kun je opmaken dat ze niet verder komen dan pleisters plakken. Ik mis een echte visie; waar gaan we naar toe? Waar is de integrale, arbeidsmarktbrede oplossing? Willen we een eigen positie voor zelfstandigen ja of nee? Nu zijn ze allerlei oplossinkjes voor de korte termijn aan het bedenken om bestaande regelgeving die niet werkt, toch te laten werken.

Structureel wantrouwen

We willen toe naar een toekomstbestendig zzp-klimaat, maar bij de overheid is het enige uitgangspunt het bestrijden van schijnzelfstandigheid. In de aanbeveling van de Auditdienst Rijk (ADR) blijkt dit structureel wantrouwen het meest duidelijk. Omdat de wetgeving voor de Belastingdienst complex en onduidelijk is, stellen zij zelfs een omgekeerde bewijslast voor; dus niet de scheidsrechter bepaalt of je buitenspel staat, maar je staat als opdrachtgever bij voorbaat buitenspel en moet zelf maar bewijzen dat dit niet zo is. Dan moet je de VAR vaak inschakelen hoor!

De politiek vreest maatschappelijke gevolgen, net als bij de invoering van de Wet DBA in 2016. In de stukken staat nu dat de politiek de sociale partners en stakeholders wil betrekken om deze maatschappelijke gevolgen in te kunnen schatten. Dus niet de vraag; wat willen jullie als markt eigenlijk? Nee, tijdens het beslissingstraject vragen naar de mogelijke gevolgen bij het doordrukken van het beleid.

Het zzp-thema is politiek beladen, je schopt tegen de schenen van zo’n 1,5 miljoen mensen. Het is duidelijk dat de politiek haar vingers hier niet aan wil branden. Dat kun je concluderen uit de beslissing om de handhaving opnieuw uit te stellen. Minister Van Gennip zal het zzp-dossier net als haar voorganger Koolmees doorschuiven naar een volgend kabinet. De urgentie ontbreekt, iedereen heeft werk en de belastingcenten stromen wel binnen, dus er loopt geen bloed uit. Bovendien kampt het kabinet op dit moment met andere crises, zoals de stikstofcrisis.

Bij de bron aanpakken

Natuurlijk moet de overheid iets doen aan de sociale zekerheid, de kloof tussen werknemers en zelfstandigen verkleinen en er moet een AOV-oplossing komen (vanuit de markt!), een oudedagvoorziening voor zelfstandigen (ook vanuit de markt), aansprakelijkheidsverzekeringen, afbouw zelfstandigenaftrek – allemaal prima.

Want er moet niet op arbeidsvoorwaarden worden geconcurreerd. De pijn in de politiek zit in de scheefgroei op de arbeidsmarkt, het gat dat in het sociale stelsel ontstaat door die meer dan een miljoen zelfstandigen die dit vangnet niet hebben.

Maar regel dat dan, pak het bij de bron aan. De markt heeft al tientallen supergoede oplossingen aangedragen. Doe daar iets mee om samen tot een integrale oplossing te komen, tot een gezonde, toekomstbestendige zzp-markt. Daar heeft iedereen baat bij.

 

Robbert Jan de Rooij (oprichter en CEO van ZZP365een marktneutraal online businesspakket voor zowel intermediairs, opdrachtgevers als zzp’ers waar zij alles rondom de ZZP inhuur en hun bedrijfsvoering kunnen regelen). 

Geplaatst in ZP en Politiek | Tags , | Laat een reactie achter

Generatie Z wil werken als zelfstandig ondernemer of bij klein bedrijf

Eigen baas zijn spreekt in Nederland 23 procent van de jongeren aan. Ongeveer 1 op de 3 Nederlandse en Engelse jongeren wil het liefst in het MKB aan de slag. In Duitsland is dit 22 procent, op de voet gevolgd door zelfstandig ondernemerschap (21 procent).

Dit blijkt uit een onderzoek van Zenjob, een digitale uitzenddienst die sinds vorig jaar ook in Nederland actief is. Het jobplatform deed onderzoek onder 3.000 jongeren uit Duitsland, Engeland en Nederland. Er deden 1.000 Nederlandse jongeren mee tussen de 17 en 27 jaar.

Opvallend is dat in al deze landen de meeste interesse is voor een carrière in het MKB. Maar ook het zelfstandig ondernemerschap scoort in alle landen hoog. Start-ups zijn minder populair: in zowel Nederland, Duitsland als Engeland ziet slechts 10 procent zichzelf hier in de toekomst werken.

Frederik Fahning, medeoprichter en managing director van Zenjob: “Jongeren hebben in de huidige arbeidsmarkt zelf de touwtjes in handen. Zij bepalen waar en wanneer ze werken – dat is het werken van de toekomst.”

Zelfstandig ondernemer worden

In Nederland zegt 23 procent van de jongeren graag zelfstandig ondernemer te willen worden. Van degenen die al ervaring als zelfstandige hebben opgedaan, wil 39 procent dit in de toekomst blijven. In Duitsland en Engeland zijn de cijfers vergelijkbaar.

Zelf de controle hebben over je werkleven wint in populariteit, merken ze ook bij Zenjob. Op het platform kunnen studenten en side jobbers – mensen die naast hun baan extra geld verdienen door middel van bijbaantjes – zelf bepalen waar en wanneer ze werken.

Werken op eigen voorwaarden

Uit de Job Preference Survey die Zenjob afgelopen maart onder de eigen database uitvoerde, bleek dat mensen hun shifts 2 tot 7 dagen van tevoren inplannen. Dit toont aan dat mensen graag de vrijheid hebben om te beslissen waar en wanneer zij willen werken.

Frederik Fahning legt uit: “We zien een groeiend aantal mensen dat de controle over hun eigen werk wil hebben. Work-Life balance begint een nieuwe betekenis te krijgen, waarbij werk het persoonlijke leven volgt en niet andersom. Dit betekent niet dat jonge mensen niet willen werken. Het tegendeel is waar, maar ze willen steeds meer op hun eigen voorwaarden werken.”

Gen Z heeft de touwtjes in handen

Volgens Fahning bevinden jonge mensen zich door het huidige personeelstekort in een voordeelpositie. “Gen Z is de best opgeleide generatie in de geschiedenis en heeft nu alle ruimte om te ontdekken wat echt bij ze past. Ze hoeven niet direct voor een vaste baan te kiezen, maar kunnen overal van proeven zonder zich direct vast te leggen. Zelf de touwtjes in handen hebben – dat is het werken van de toekomst.”

Start-ups scoren opvallend laag

Opvallend is dat in zowel Nederland, Duitsland als Engeland er weinig animo is voor werken in de start-upwereld. In alle landen geeft ongeveer 10 procent hier de voorkeur aan. “In tijden van onzekerheid is de meerderheid van de generatie op zoek naar stabiliteit – wat start-ups in hun beginjaren natuurlijk niet kunnen bieden. Ze vormen een omgeving veel potentie voor de toekomst, maar wel een met meer risico’s”, zegt Frederik Fahning.

Geplaatst in Toekomst van Werk | Tags | 2s Reacties

Brancheorganisaties reageren op kamerbrief over handhaving van de Wet DBA. ‘Het kan en moet sneller’.

Zzp-organisaties PZO, VZN en FNV Zelfstandigen zijn ontevreden over de inhoud van de kamerbrief over handhaving van de Wet DBA. Zij vinden onder andere dat ondernemers onevenredig hard getroffen worden door de fiscale maatregelen. Ook vinden ze dat minister Karien van Gennip (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) en staatssecretaris Marnix van Rij (Fiscaliteit en Belastingdienst) wel erg lang de tijd nemen.

Dienstverleners verenigd in ABU, Bovib, I-ZO Nederland, NBBU, RIM en VvDN zijn blij dat het kabinet marktpartijen uitnodigt mee te denken over duidelijke wetgeving en vinden voorlopig uitstel van handhaving een goed idee. “Handhaving, verduidelijking en vernieuwing van regels moeten inderdaad hand in hand gaan,” schrijven zij in een gezamenlijke brief aan de minister en staatssecretaris. In die reactie doen ze ook suggesties voor beleid. 

Lees ook: Handhaving Wet DBA nog ‘uiterlijk 2,5 jaar’ opgeschort. Kabinet wil eerst werken aan duidelijkheid

Kabinet: eerst duidelijkheid regels

Van Gennip en Van Rij reageerden vorige week op twee onderzoeken over het gebrek aan handhaving op schijnzelfstandigheid door de Belastingdienst. Van Gennip en Van Rij benadrukken dat zij schijnzelfstandigheid ‘in samenhang’ willen aanpakken. Eerst wil het kabinet duidelijke regels rondom de inhuur van zzp’ers, een gelijker speelveld tussen werknemers en zelfstandigen en onderzoek naar de gevolgen van handhaving voor controlerende instanties. Tot er meer duidelijkheid is, blijft het handhavingsmoratorium op de Wet DBA bestaan.

FNV Zelfstandigen: ‘wel erg royale deadline’

Irene van Hest van FNV Zelfstandigen begrijpt dat het even duurt om de handhaving op te starten, maar vindt dat het kabinet ‘zichzelf wel een heel erg royale deadline geeft (1 januari 2025 of zoveel als eerder mogelijk)’. “Dat kan en moet sneller om weer rust en duidelijkheid op de arbeidsmarkt te brengen”, zegt Van Hest.

Het feit dat er nauwelijks handhaving plaatsvindt is onwenselijk, benadrukt ze. “Dat vinden zowel de werknemers- en werkgeversbonden. Deze breed gedragen gezamenlijke visie is reeds in de zomer van 2021 vastgelegd in het SER MLT-advies.”

Van Hest is blij dat het kabinet het middellangetermijnadvies van de Sociaal Economische Raad (SER) als leidraad neemt voor vernieuwing. Ze is ontevreden over de manier waarop de minister en staatssecretaris de fiscale verschillen tussen werknemers en zelfstandigen verkleinen. “Er worden diverse regelingen voor zelfstandigen afgeschaft, terwijl zelfstandigen geen redelijk alternatief wordt geboden. Dat past niet bij een eerlijk speelveld.”

PZO en VZN: ‘Verbaasd over het gebrek aan actie’

Ook zzp-belangenorganisaties PZO en VZN zijn ontevreden over de manier waarop het kabinet de fiscale voordelen van zelfstandigen afbouwt. “Hierdoor stijgen de lasten van zelfstandigen, maar niet direct hun inkomsten”, zeiden zij vrijdag. “Kortom, hiermee wordt de zelfstandige getroffen en de opdrachtgever ongemoeid gelaten. Dan is het de vraag of er daadwerkelijk een gelijk speelveld ontstaat. Of dat juist de kwetsbare zelfstandigen nog verder de armoede in raken.”

Ze vinden het goed dat het kabinet met schijnzelfstandigheid aan de slag gaat, maar zijn verbaasd over de inhoud van de brief. “Er wordt helemaal niet ingegaan op de broodnodige nieuwe wet- en regelgeving.”

De zzp-organisaties stellen voor het ondernemerschap weer in de beoordeling van de arbeidsrelatie terug te brengen. Ze benadrukken dat in het coalitieakkoord staat dat ondernemers de ruimte moeten krijgen. “Daarbij is het noodzakelijk ze te onderscheiden van werknemers. Niet door ze als werknemer te beoordelen, maar juist als ondernemer.”

Dienstverleners: ‘Neem voorbeeld aan België’

De ABU, Bovib, I-ZO Nederland, NBBU, RIM en VvDN adviseren het kabinet rekening te houden met ‘contextuele omstandigheden rond het ondernemerschap’. Samen suggereren de detacheerders, uitzenders, interim-managementbureaus en intermediairs een voorbeeld te nemen aan de structuur van de Belgische Arbeidsrelatiewet.

“In de structuur van de Belgische wet wordt de arbeidsrelatie beoordeeld op criteria die specifiek horen bij de situatie dat een werkende ingehuurd wordt door een opdrachtgever”, schrijven de dienstverleners. “Op deze manier ontstaat meer duidelijkheid, zonder aanpassing van het arbeidsrecht en zonder aantasting van rechten van werknemers.”

De Belgische Arbeidsrelatiewet bestaat uit getrapte criteria die te maken hebben met de vraag of iemand als zelfstandig ondernemer mag werken voor organisaties. Naast algemene criteria gelden aparte, strengere regels voor sectoren met een hoger risico op misbruik. “Deze sectorale benadering vergroot de effectiviteit van handhaving en doet recht aan de diverse behoeftes van branches.”

In de kamerbrief staat dat het kabinet werkenden wil helpen hun rechtspositie op te eisen, onder andere ‘via een rechtsvermoeden van werknemerschap’. De dienstverleners vinden het een ‘prima uitgangspunt’, mits het rechtsvermoeden gekoppeld is aan criteria die niet voor discussie vatbaar zijn. Zij staan bijvoorbeeld achter het SER-advies om te werken met een rechtsvermoeden van werknemerschap onder een bepaald uurtarief.

  • Luister ook: podcast met gesprek Frederieke Schmidt Crans (Bovib) en Hugo-Jan Ruts over de kabinetsplannen.

Werkvereniging: ‘Houd het doel voor ogen’

Terecht dat handhaving verder wordt opgeschort, vindt Roos Wouters van de Werkvereniging. “Het kabinet erkent dat de huidige regels niet voldoen. Als je die toch zou handhaven, ondermijn je alleen maar je geloofwaardigheid”, zegt zij.

Zij adviseert het kabinet het doel voor ogen te houden als het gaat om vernieuwing. “Het doel is niet van iedereen werknemers maken”, zegt zij. “Het gaat om bescherming van zwakkere werkenden en een betaalbaar sociaal stelsel voor iedereen. Zolang de discussie blijft gaan over zaken als gezagsverhouding, komen we niet verder.”

Zij benadrukt dat werkenden steeds meer behoefte hebben aan ‘autonomie, duidelijkheid, wendbaarheid, weerbaarheid en wederkerige solidariteit’. Om te zorgen voor meer zekerheid, pleit de Werkvereniging ervoor zekerheden te koppelen aan de werkenden zelf. “Laat mensen zelf bepalen hoe ze willen werken”, zegt Wouters. “Regel daarbij zekerheden voor iedereen. Zet werkenden en het werk centraal, niet het stelsel en de contractvorm.”

Geplaatst in Professioneel inhuren, ZP en Politiek | Tags , , , , , | 1 Reactie

Opvallende directiewisselingen bij Brainnet

“Ik ben niet het type dat het schip verlaat als het in zwaar weer zit. We hebben de coronacrisis goed doorstaan, de integratie met de PRO Unlimited-organisatie is afgerond. Brainnet draait uitstekend en we groeien weer. Dus dit is het goede moment”, zegt Van Oostenbruggen.

Hij startte in 2009 als commercieel manager bij Brainnet. Als directeur verwierf hij via een management buy-out in 2011 een belangrijk deel van de aandelen in de MSP-dienstverlener. Die aandelen verkocht hij februari 2021 aan de Amerikaanse MSP-dienstverlener PRO Unlimited. Van Oostenbruggen bleef aan als algemeen directeur van Brainnet en werd daarnaast als President EMEA verantwoordelijk voor de Europese activiteiten van PRO. Een belangrijk deel van zijn taken was de integratie van nieuwe bedrijven, waaronder VMS-leverancier WorkforceLogiq.

Anderhalf jaar na de overname van Brainnet door het Amerikaanse PRO Unlimited is dit voor Van Oostenbruggen dus het moment om zijn functie neer te leggen. Opvallend, want in mei vorig jaar wees Kevin Akeroyd (CEO PRO Unlimited) in een interview met ZiPconomy Tjebbe van Oostenbruggen nog aan als ‘dé man voor de job’ om zo snel mogelijk de Europese MSP-markt te veroveren.

Toch is het persoonlijke besluit van Van Oostenbruggen weloverwogen: “Ik ben 42 jaar en de langst zittende CEO van een bedrijf in onze branche op dit moment. Op vakantie in mei in de Zwitserse bergen kwam ik tot de conclusie dat ik nog heel graag een keer een nieuw avontuur wil aangaan. En ik kwam ook tot de conclusie dat dit het beste moment is om dat te doen.”

Kees Stroomer direct aan de slag

Dat Van Oostenbruggen per direct vertrekt – ‘ik wil niemand voor de voeten lopen’ – is mogelijk doordat er snel een opvolger is gevonden. Kees Stroomer was snel gevonden en snel beschikbaar. Stroomer was hiervoor COO van RGF Staffing in Nederland, voorheen USG. Stroomer was daar de afgelopen twee jaar verantwoordelijk vanuit de board voor de commercie en Start People. “De basis is nu gelegd, de verandering is ingezet en er is een opvolger, en daarom ben ik afgelopen maart daar gestopt.”

Stroomer heeft zijn sporen verdiend in de internationale flexmarkt. Na een rijke carrière bij Tempo-Team en als directeur van Randstad in onder andere Polen, Denemarken en Zweden kent hij de ins en outs van de Nederlandse en Europese markt. De ervaring in verschillende directiefuncties maakt hem een zwaargewicht in de sector.

Goed gevoel

Stroomer hoefde niet lang te denken voordat hij ‘ja’ zei tegen de nieuwe uitdaging. Zijn beslissing is mede gebaseerd op het ‘gevoel’ dat hij heeft bij Brainnet. “Ik heb veel gesprekken met hen gevoerd, ook met de Amerikanen. Dat ging overigens razendsnel, binnen anderhalve week. Heerlijk die energie en snelheid waarmee ze werken. Die open cultuur en die enorme drive – dat spreekt mij vooral aan. Een can do-mentaliteit; gewoon dingen doen, oplossen, liefst gisteren nog. Die focus en gedrevenheid, zo zit ik zelf ook in elkaar. Plus die misschien calvinistische benadering; niet te schreeuwerig, gewoon zorgen dat je klanten tevreden zijn. Dat straalt Brainnet uit en PRO Unlimited ook.”

Flinke groeikansen

De eerste prioriteit voor Stroomer is zorgen voor continuïteit. “Het bedrijf draait geweldig. Ik ga eerst kennismaken met alle medewerkers, snel in gesprek met onze klanten, om te zorgen dat het goed blijft gaan.” Stroomer is ambitieus en ziet met Brainnet – zeker nu het onderdeel uitmaakt van PRO Unlimited – flinke groeikansen. Ook in Nederland. “Er is nog heel veel te winnen. Er zijn nog heel veel bedrijven die nog niet met een MSP werken. En de vele flexibele vormen van arbeid bieden steeds meer mogelijkheden, want dan komt voor grotere bedrijven op een gegeven moment toch de MSP om de hoek kijken. De MSP-markt zal steeds groter worden.”

En daarvan zal Brainnet – mede doordat het een sterk Amerikaans moederbedrijf achter zich weet – profiteren, denkt Stroomer. “Door PRO Unlimited worden internationale deals gesloten waardoor we ook in Nederland klanten binnenhalen.”

En hoewel Nederland als een volwassen markt wordt gezien, valt er volgens Stroomer nog veel te leren van de Amerikanen. “Ik denk dat de markt hier wel steeds volwassener wordt, maar ook nog veel volwassener kan worden. In Amerika is MSP-dienstverlening al sinds de jaren ’90 groot. Natuurlijk hebben wij ook wel een historie, maar die is wel veel korter dan in Amerika.”

Denk bijvoorbeeld aan het benutten van beschikbare data voor benchmarking en slimme data-analyses (om kandidaten te vinden en klanten te adviseren). Data leidend laten zijn bij inhuurbeslissingen staat in Nederland nog in de kinderschoenen, in Amerika zijn ze daar al serieus mee bezig. Dankzij PRO Unlimited kan Brainnet dergelijke nieuwe service ook leveren in Nederland, wat het bedrijf naar eigen zeggen een voorsprong geeft op de concurrentie.

Lees ook: Data, de kracht achter succesvolle inhuurprogramma’s

Stroomer steekt zijn ambities dan ook niet onder stoelen of banken. Brainnet moet de grootste onafhankelijke MSP van Nederland zijn en blijven. “Klanten van Brainnet zijn erg tevreden over de dienstverlening en dat willen we graag zo houden en verder uitbreiden.  ” Genoeg ambities en veel werk aan de winkel dus. Of zoals Stroomer het zelf nuchter stelt: “Ik ga me niet vervelen!”

En zien we Van Oostenbruggen terugkeren in de flexmarkt? Dat ligt niet erg voor de hand, zegt hij zelf. “‘Wat dat betreft ben ik misschien wel net zo principieel als Max Verstappen. Als je voor Red Bull rijdt, dan ga je niet overstappen maar Mercedes. Brainnet is voor mij het mooiste bedrijf, dus ik ga niet voor een ander bedrijf in dezelfde branche werken. Ik heb nog geen idee wat ik ga doen, maar het zal iets buiten de branche zijn.”

Geplaatst in Professioneel inhuren | Tags , | Laat een reactie achter