Maandelijkse archieven: juli 2021

TNO/CBS: Ruim helft zzp’ers ziet vraag door corona afnemen. Maar tevredenheid blijft torenhoog.

De helft van de zelfstandig ondernemers zonder personeel geeft aan dat de vraag naar hun producten en diensten tijdens de coronacrisis is afgenomen. De tevredenheid over hun situatie en werk blijft onverminderd (zeer) hoog.. Het aantal zelfstandigen dat liever in loondienst werkt is 11%, gelijk aan 2019 en 2017. Dit alles blijkt uit de tweejaarlijkse Zelfstandigen Enquête Arbeid (ZEA) van TNO en CBS, die vandaag verschenen is.

Blijvende hoge tevredenheid

Hoewel veel zelfstandig ondernemers zonder personeel gevolgen hebben ondervonden van de corona-epidemie en de bijbehorende overheidsmaatregelen zijn de zzp’ers begin 2021 nog net zo tevreden als voor de coronacrisis. 81% van de zzp’ers in 2021 is (zeer) tevreden met het werk als zelfstandige. Ook is 78% (zeer) tevreden met de arbeidsomstandigheden. Die percentages liggen op hetzelfde niveau als in 2019,

Zzp’ers van 55 jaar of ouder zijn vaker content met zowel hun werk als hun arbeidsomstandigheden dan jonge zzp’ers van 15 tot 35 jaar. Tussen de sectoren is er weinig verschil in de tevredenheid met het werk en de arbeidsomstandigheden, alleen in de recreatie is men over beide minder tevreden: respectievelijk 75% en 70%.

Een grote meerderheid van de zzp’ers is (zeer) tevreden over verschillende aspecten van het huidige werk. Bovenaan staan interessant werk, een  prettige werksfeer (beide 97%) en de mogelijkheid om zelf de werktijden te bepalen (96%). Maar ook de leermogelijkheden, het gezond kunnen werken (beide 94%) en het thuis kunnen werken (85%) scoren hoog.

Bron: ZEA 2021 CBS/TNO

 

Met name op het gebied van ‘autonomie’ scoren zelfstandigen hoog. Een stuk hoger ook dan werknemers. Zo heeft 15% van alle werknemers een ‘highstrain job’ ( zowel hoge taakeisen als lage autonomie). Onder zelfstandigen ligt dat een stuk lager: 5%.

1 op 10 wil liever in loondienst

Van de zzp’ers zou 11% liever in loondienst willen werken. Ook dit percentage was vrijwel even hoog als voor de corona-epidemie.

Het deel dat liever in loondienst zou willen werken, is bij 15- tot 35-jarigen groter dan bij de oudere zzp’ers: 17% versus 10%. In de recreatie (16%) heeft men het vaakst een voorkeur voor een baan als werknemer en in de bouw (7%) het minst vaak.

Buffers zijn gelijk, zorgen over financiën iets hoger

Ruim de helft (51 procent) van de zelfstandig ondernemers zonder personeel (zzp’ers) kreeg door de coronacrisis te maken met minder vraag naar hun diensten of producten. Van die groep beoordeelde 54 procent de financiële situatie van hun onderneming begin 2021 als matig of slecht en 16 procent als (zeer) goed.

Aan de andere kant gaf ruim 10 procent van de zzp’ers aan dat hun diensten en producten tijdens de coronacrisis juist meer aftrek vonden. Van deze groep beoordeelde 72 procent de financiële situatie als (zeer) goed. Het percentage zzp’ers dat zich zorgen maakt over de toekomst van het bedrijf is tussen 2019 en 2021 gestegen van ruim 46 naar bijna 52 procent. Opvallend genoeg zijn de cijfers over financiële buffers ten opzichte van 2019 niet tot nauwelijks veranderd. Ruim een kwart van de ondernemers zou het drie tot twaalf maanden kunnen volhouden

Bron: ZEA 2021 CBS/TNO

wanneer ze bijvoorbeeld tijdelijk geen opdrachten hebben of om een andere reden niet kunnen werken. Bijna 4 op de 10 hebben een financiële buffer voor minimaal een jaar. Dit is vooral vaak het geval bij 55-plussers (49%) en zzp’ers in de zakelijke dienstverlening (47%). 20% van de ondernemers meent dat hun huishouden niet langer dan drie maanden financieel rond zou komen als het inkomen uit hun bedrijf geheel zou wegvallen. Het betreft relatief veel 15- tot 35-jarigen (29%) en zzp’ers in de bouw (26%).

Aantal zelfstandigen met slechts enkele klanten stijgt

In 2021 is het aandeel zelfstandig ondernemers zonder personeel met enkele klanten (drie of minder) toegenomen ten opzichte van 2019. In 2019 had 22% hooguit drie klanten, in 2021 is dat 28%. Iets minder dan de helft (48%) van de zzp’ers heeft ten minste tien klanten.

Bron: ZEA 2021 CBS/TNO

Ook het aandeel zzp’ers waarvan het merendeel van de omzet afhankelijk is van de grootste klant groeide. In 2019 gaf 21% van de zzp’ers aan dat meer dan de helft van hun omzet afhankelijk was van de grootste klant. In 2021 is dat toegenomen naar 26%.

Het grootst is de afhankelijkheid van één of enkele klanten in de landbouw: ruim 3 op de 10 ondernemers (31%) in deze sector is voor 90 tot 100 procent afhankelijk van hun grootste klant.

Iets meer zzp’ers hebben voorziening voor arbeidsongeschiktheid

Bron: ZEA 2021 CBS/TNO

In 2021 geeft 63% van de zelfstandig ondernemers zonder personeel (zzp’ers) aan een of meer voorzieningen te hebben voor arbeidsongeschiktheid. Dit is een lichte stijging ten opzichte van 2019 toen dat nog bij 59% het geval was. Een voorziening in de vorm van spaargeld en beleggingen komt het meest voor. Dit percentage is gegroeid van 30% in 2019 tot 35% in 2021. Van de zzp’ers heeft 22% naar eigen zeggen een private arbeidsongeschiktheidsverzekering voor hun werk als ondernemer.

Van de ondernemers gaf 83% in 2021 aan een of meer voorzieningen voor hun pensioen te hebben. Dit percentage is vergelijkbaar met 2019. Evenals bij de arbeidsongeschiktheidsvoorzieningen bestaat de pensioenvoorziening het vaakst uit spaargeld en beleggingen. Dit aandeel nam toe van 43% in 2019 tot 49% in 2021. Daarna volgen een pensioenfonds via het huidige of vroegere werk in loondienst (46%), de waarde van de eigen woning (35%) en een oudedagsreserve (FOR), lijfrente of bankspaarregeling (22%).

Een minderheid (17%) heeft geen voorziening voor het pensioen getroffen. Dit zijn betrekkelijk vaak 15- tot 35-jarigen (31%) en zzp’ers werkzaam in de recreatie (29%). Van de ondernemers zonder pensioenvoorziening zegt de helft het niet te kunnen betalen, 29% dat ze er nog niet aan toegekomen zijn en/of 20% dat het pensioen nog ver weg is.

Geplaatst in ZP en Politiek | Tags , , | Laat een reactie achter

“Zelfstandig ondernemers hebben behoefte aan totaalondersteuning. Wij zijn klaar om die ondersteuning te bieden”

Met het nieuwe merk Younited manifesteert RGF Staffing the Netherlands zich nadrukkelijk in de markt van zelfstandigen. Kwestie van goede timing, vindt directeur Jort Zwolsman: “Waar de uitzendmarkt stagneert op 200.000 arbeidskrachten, is de zelfstandigenmarkt gegroeid naar 1,15 miljoen zelfstandig ondernemers. Bovendien blijkt uit onderzoek dat vier op de tien millennials overweegt de komende vijf jaar het ondernemerschap in te gaan. Met Younited willen we de zelfstandig ondernemer in de ruimste zin ondersteunen in zijn of haar ondernemerschap. Younited is een organisatieplatform waar de zelfstandige via zijn of haar eigen dashboard dagelijks in één oogopslag kan zien hoe de onderneming ervoor staat. Zelfstandig ondernemers kunnen vanuit het dashboard naar de marktplaats om opdrachten te vinden, hulpvragen stellen en expertise delen in de community en hun volledige administratie, waaronder de facturatie, regelen.

Daarnaast bieden we in de Younited Store uiteenlopende producten aan, zoals bijvoorbeeld een Vangnet van Tulpenfonds of een digitaal boekhoudprogramma van DigiBTW dat volledig geïntegreerd is in het platform. Mensen kunnen de producten gebruiken die wij aanbieden, maar ze kunnen ook hun eigen systemen of producten koppelen.”

Younited richt zich op twee doelgroepen, legt Jort Zwolsman uit: de meer ervaren zelfstandig ondernemer of de startende zelfstandige. Iedereen is welkom, het platform richt zich wel vooral op opdrachten in de zakelijke dienstverlening met een uurtarief boven de 50 euro.

Gespecialiseerd team

Het platform wil ook de opdrachtgever op diverse terreinen ontzorgen. Zwolsman: “De opdrachtgever kan via het dashboard snel een geschikte kandidaat vinden voor zijn project. Wij faciliteren in de zoektocht, maar hebben ook de mogelijkheid om na matching de volledige administratie uit handen nemen. Younited heeft een gespecialiseerd team dat ervoor zorgt dat de opdrachtgever conform wetgeving zelfstandigen kan inhuren. De kennis bij opdrachtgevers over de Wet DBA is vaak nog onvoldoende en wij willen ze ondersteunen en adviseren over de vraag hoe ze zelfstandigen kunnen inhuren én zorgen dat ze snel en goed kandidaten kunnen vinden en matchen. Doordat wij onderdeel zijn van RGF Staffing the Netherlands, maken wij ook gebruik van het grote netwerk van de brands binnen RGF, waardoor sneller een match tot stand kan komen.

We hebben heel goed gekeken naar de wijze waarop opdrachtgever en opdrachtnemer elkaar vinden en haken aan bij de ontwikkeling dat mensen veel meer worden beoordeeld op vaardigheden dan op alleen de ervaring in hun cv. Als je alleen selecteert op basis van harde criteria uit het cv sluit je soms hele interessante kandidaten uit. Wij vinden het belangrijk dat opdrachtgever en kandidaat veel meer op basis van vaardigheden worden gematcht.”

Onderzoek

Ook op andere gebieden zoekt Younited actief de aansluiting bij de markt anno 2021. Zwolsman: “We hebben daartoe onderzoek gedaan onder zelfstandigen, deels door een extern bureau en deels door in klein verband groepsgesprekken te voeren. Uit die onderzoeken blijkt dat zelfstandigen vooral op zoek zijn naar transparantie en naar ontzorging van de minst leuke activiteiten, zoals de administratie en de verzekeringen.

Zelfstandigen zijn vooral op zoek zijn naar transparantie en naar ontzorging van de minst leuke activiteiten

Ook willen ze ondersteuning bij het vinden van opdrachten en zoeken ze een partij die hierin met hen meedenkt. De eerste drie opdrachten halen ze vaak uit hun netwerk, maar daarna wordt het lastiger, mede omdat ze dan moeten acquireren. Daarnaast gaven de zelfstandig ondernemers aan dat ze graag in contact willen komen met gelijkgestemden. Dat kunnen ze onder meer doen door gebruik te maken van de community waar ze met elkaar in gesprek kunnen over een bepaald onderwerp. We bieden onder meer een direct message-functie waardoor je direct met je eigen netwerk in gesprek kan. Ons uiteindelijke doel is dat wij door het bieden van passende feeds alle relevante informatie op ons platform tonen. Vanuit onze eventkalender kun je naast externe bijeenkomsten, ook bijeenkomst van Younited bijwonen. Bijeenkomsten met relevante thema’s met gelijkgestemden.

Voor en door ondernemers

Een van de voordelen is ook dat zelfstandig ondernemers het platform kunnen gebruiken voor hun eigen acquisitie. Wij stellen hen namelijk in staat hun eigen producten of diensten aan andere ondernemers aan te bieden. Voor en door ondernemers zogezegd. Sterker nog, een zelfstandig ondernemer is misschien wel zelf een intermediair voor een opdracht of wordt zelfs een keer opdrachtgever.

Uiteindelijk wordt de keuze hoe hij of zij het platform gaat gebruiken gemaakt door de ondernemer zelf, want autonomie is een heel belangrijk onderdeel van het zelfstandig ondernemerschap. Wij leggen dus niets op. De ondernemer houdt zelf de regie.”

Op Younited kunnen zelfstandig ondernemers alle opdrachten zien van de ruim 10.000 opdrachtgevers uit het netwerk van RGF Staffing the Netherlands. Qua vakgebied zullen veel vacatures gerelateerd zijn aan de branches die door het moederbedrijf worden bediend, USG Legal, USG MarCom en USG Finance. Maar Younited wil niemand uitsluiten, benadrukt Jort Zwolsman, en het platform wil ook nieuwe markten en nieuwe opdrachtgevers een kans geven.

Abonnementsmodel in drie varianten

Younited gaat werken op basis van een abonnementsmodel in drie varianten: Basis, Plus en Premium. In 2021 is deelnemen nog kosteloos. Zwolsman: “We geven zelfstandig ondernemers de mogelijkheid om zich op een plusvariant te abonneren, waaraan extra diensten verbonden zijn.”

Waar is Jort Zwolsman het meest trots op als hij kijkt naar zijn nieuwe platform? “Het mooiste vind ik dat we met Younited aan de ondernemers laten zien dat zij gehoord worden. We hebben gezien dat er veel behoefte is aan totaalondersteuning in deze markt en wij zijn klaar om die ondersteuning te gaan bieden.”

Geplaatst in Professioneel inhuren | Tags , , | Laat een reactie achter

“Platformen gaan zich de komende jaren op allerlei terreinen doorontwikkelen”

Jovana Karanovic was als student al op zoek naar de maatschappelijke relevantie van haar academische werkzaamheden: “De academische wereld staat vaak los van de realiteit. We zitten in een bubble en we zijn veel meer met elkaar bezig dan met de samenleving. Ik heb altijd gezocht naar een manier om als academicus invloed te hebben op wat er gebeurt op bedrijfsniveau. Vijf jaar geleden leerde ik over platform cooperatives en ik zag daarin een manier om de samenleving te verbeteren. Het is een supermooi onderwerp omdat het de mogelijkheden van de gig economy combineert met een bedrijfsvorm waar de werkenden en consumenten eigenaar zijn van het platform. De waarde wordt door hen gecreëerd en vloeit ook naar hen terug.”


Deze zomer interviewen we 10 experts. Over de toekomst van werk het debat over de arbeidsmarkt in de politiek en polder. Lees de interviews met Fabian Dekker (SEOR), Jovana Karanovic (EUR), Zakaria Boufangacha (FNV), Maudie Derks (Tulpenfonds), Anne Megens (AWVN), Damian Boeselager (Volt), Martin Visser (Telegraaf), Erik Stam (UU), Ingrid Thijssen (VNO-NCW) en Henk Wesselo terug in dit overzicht.


Tegenbeweging

De platform coöperaties zijn een reactie op de grote commerciële platformen zoals Uber en AirBnB, legt Karanovic, werkzaam als Assistant Professor aan de Rotterdam School of Management, uit: “Je kunt de platform coöperaties zien als een tegenbeweging. De grote platformen hebben veel kritiek ontvangen voor hun negatieve impact op de samenleving – denk maar aan de stijging van de huizenprijzen in het geval van AirBnB – en voor de unfaire wijze waarop ze de werkenden behandelen, bijvoorbeeld rondom de lage vergoedingen. Platform coöperaties hopen dat te veranderen. Tegenover AirBnB ontstond bijvoorbeeld in Italië FairBnB. FairBnB wil terug naar het originele idee. Ze hanteren een ‘one host one house policy’: Als je op vakantie bent kun je je huis verhuren aan iemand anders.

Een ander mooi voorbeeld is Partago in Gent. Zij faciliteren het delen van elektrische auto’s. Je kunt samen met je buren een elektrische auto kopen en die vervolgens via Partago delen met de hele wijk.”

Veerkracht

Haar fascinatie voor de platform coöperaties komt voort uit het idee dat je de positieve eigenschappen van platformen op een meer duurzame manier kunt benutten dan de usual suspects momenteel doen, zegt Jovana Karanovic: “Ik denk altijd na over de verschillende economische systemen. We weten dat het kapitalistische systeem niet het best denkbare is, maar we hebben ook geen beter systeem. Ik wil onderzoeken of die cooperatives misschien de manier zijn om de controle terug naar de werkers te brengen op basis van de voordelen die platformen hebben. Traditionele bedrijven zijn kapitaalintensief. Er is heel veel geld nodig om een bedrijf te starten. Platformen zijn niet kapitaalintensief en dat biedt kansen als we ze combineren met de positieve elementen van coöperaties. Traditionele coöperaties zijn veerkrachtiger dan bedrijven. Ze hebben alleen vaak last van trage besluitvorming. In platformen kun je die besluitvorming digitaliseren, waardoor je sneller en effectiever kunt beslissen.

Ik wil onderzoeken of platform cooperatives de controle terug naar de werkers kunnen brengen op basis van de voordelen die platformen hebben

Ik realiseerde me vanaf het begin dat deze cooperatives niet zo groot als Uber en AirBnB zullen worden, maar ze zijn belangrijk omdat ze ons laten zien dat er een keus is om anders te consumeren. Vergelijk het maar met duurzame kledingwinkels of ecologische supermarkten.

We gaan nog veel meer experimenten zien. De grote bekende platformen hebben op zich iets waanzinnigs gepresteerd. Ze hebben ook tijdens de pandemie laten zien dat ze onmisbaar zijn voor mensen. Ze brengen medicijnen, ze brengen maaltijden, en ze doen dat op een ontzettend efficiënte manier. Alleen: we moeten ervoor gaan zorgen dat iedereen voordeel heeft van de nieuwe economie. Platformwerkers hebben als geen ander de nadelige gevolgen van de pandemie ervaren zonder enige vorm van sociale bescherming, zoals een uitkering waarop ze een beroep konden doen. We moeten dus zorgen dat de nieuwe economie positief gaat werken voor alle betrokkenen: werkenden, consumenten, platformeigenaren en de samenleving als geheel.”

Reshaping Work

Vanuit haar drijfveer om haar onderzoek maatschappelijk relevant te maken richtte Jovana Karanovic tijdens haar Master aan de Universiteit van Amsterdam de stichting Reshaping Work op. Karanovic: “Ik vond dat erg leuk omdat ik op deze manier met de ene voet in het onderzoek sta en met de andere voet in de industrie. Doel van Reshaping Work is om door middel van evenementen beleidsmakers, mensen uit de industrie en academici met elkaar in gesprek te brengen over The Future of Work en trends rondom digitale innovatie. Ons uitgangspunt is: als je het debat over deze onderwerpen vooruit wilt brengen moet je met iedereen praten. Ik heb met alle bedrijven gepraat, ik praat met zelfstandigen en ik praat met de gemeente om startups een kans te geven.

We organiseren conferenties en we werken op basis van het model dat andere organisaties ons concept kunnen overnemen. We hebben een rondetafel ‘Think like a Policy Maker’ die begeleid wordt door een beleidsmaker, een rondetafel ‘Think like a Worker’ die begeleid wordt door een platformwerker, et cetera.”

Om positieve stappen te zetten rondom de platformen hebben we wel een actieve overheid nodig, benadrukt Jovana Karanovic. Bij de grote platformen zijn de freelancers veel te kwetsbaar. Uber bepaalt de inkomsten, de  freelancer kan geen extra kosten zoals wachttijden declareren en bouwt geen pensioen op, somt Karanovic op. Ze zegt: “De regulering gaat zo langzaam dat bedrijven inmiddels tien jaar voorsprong hebben om te groeien zonder dat ze in enige vorm sociale premies hoefden te betalen. Vanuit Europa is het adagium ‘not to interfere in the market’, maar dat is in deze nieuwe economie echt een probleem. Als platformen als Uber de markt betreden beginnen ze met een onnatuurlijk lage prijs om netwerken te creëren. Dat is belangrijk, want hun kracht is dat ik binnen twee minuten een chauffeur voor de deur heb als ik Uber bel. Zodra ze hun marktpositie hebben veiliggesteld gaan de prijzen omhoog en ondertussen hebben ze de concurrentie om zeep geholpen. Het gaat om de vraag wie het meeste venture capital heeft om de markt te penetreren en de rest eruit te gooien. Dat is dus wat je krijgt alls je niet reguleert: The Winner Takes it All.

Venture capital

Het probleem met de platform coöperaties is dat ze geen venture capital hebben en zonder grote investeerders kunnen ze niet concurreren. De Italiaanse regering speelt al op deze situatie in door goede leningen voor platform coöperaties mogelijk te maken. De wetgever moet hier echt in actie komen en zorgen dat die kunstmatige vormen waarmee clubs als Uber de markt veroveren niet meer mogelijk zijn.

De wetgever moet hier echt in actie komen en zorgen dat die kunstmatige vormen waarmee clubs als Uber de markt veroveren niet meer mogelijk zijn

Wat ik zou zeggen als de politiek me om advies vraagt? Als eerste: Er moet sociale bescherming komen voor alle werkenden ongeacht van hun status. We moeten zorgen dat er een zorgverzekering komt voor alle werkenden, of ze nu zp’er zijn of fulltime in loondienst werken. Het grootste probleem op dit moment is de discrepantie tussen regulering bij platformen en andere dienstverbanden. De werkenden op platformen hebben niet dezelfde positie als andere freelancers die veel meer zelf hun keuzes kunnen maken.

Algoritmes controleren

Een ander belangrijk punt is dat we derde partijen nodig zullen hebben die de algoritmes van de platformen controleren. Dat zijn nu Black Boxes. Niemand begrijpt ze, maar ze nemen wel in toenemende mate beslissingen over de werkenden. Als je Thuisbezorgd belt, dan heb je geen idee wat de leverancier verdient, maar ondertussen heeft het platform alle informatie en de macht om die informatie te gebruiken. Het platform kan bijvoorbeeld afhankelijk van de buurt waar je woont andere tarieven hanteren of voor de werkers beslissen hoeveel ze verdienen.

Soms gaat het om informatie die heel belangrijk is voor een stad, denk maar aan het aantal appartementen dat door AirBnB wordt verhuurd. Alleen de platformen hebben die informatie en dat geeft ze enorme macht om de markt te controleren. Vergeet niet dat er ook platformen actief zijn in hele relevante sectoren, zoals de zorg en het onderwijs. We moeten echt manieren vinden om te voorkomen dat de platformen die markten op basis van hun superieure kennis gaan manipuleren. Er is een derde partij nodig die controle heeft, zodat de macht gespreid wordt. Je ziet al wel ontwikkelingen hoor. Amsterdam was een van de eerste gemeenten die bezig ging met het reguleren van AirBnB.

Overheden zijn op zich erg geïnteresseerd. Ook op Europees niveau is men bezig en we verwachten dat voor het eind van het jaar een voorstel over sociale bescherming naar het Europees Parlement gaat. We weten ook dat we als Europa stappen moeten zetten om meer concurrerend te worden. Voor een bedrijf als Temper is het onmogelijk om in andere landen te opereren omdat ieder land een andere wetgeving heeft. Dat maakt het voor Europese bedrijven moeilijk om te concurreren met Amerikaanse en Chinese bedrijven.”

We krijgen meer keuzes

Welke ontwikkelingen zullen we de komende tien jaar rondom platformen zien? “We zullen meer keuzes krijgen als consumenten”, voorspelt Jovana Karanovic: “Als de grote commerciële bedrijven als Uber en Deliveroo hun sociale lasten moeten gaan betalen zullen de kosten hoger worden en de diensten duurder. Sommige partijen zullen daardoor verdwijnen. De markt wordt dus kleiner en er zullen ook kansen komen voor andere platformen. Ik denk ook dat er meer geëxperimenteerd gaat worden met andere modellen, denk bijvoorbeeld aan een multi-stakeholder model met de business én consumenten. Of denk aan lokale initiatieven. In New York heb je bijvoorbeeld  Up & Go, een netwerk van schoonmakers die in de eigen buurt de concurrentie aangaan met grote landelijke platforms. Juist op lokaal niveau biedt dit kansen. We gaan veel meer van zulke lokale initiatieven zien, waar ook het community-gevoel heel belangrijk is.

Doordat ze meer keus hebben zullen de consumenten bewuster moeten kiezen over de manier waarop ze willen consumeren. Het is dus mede aan ons om te beslissen welke kant de ontwikkelingen opgaan. Maar vanwege de enorme efficiency zullen platformen zich sowieso op allerlei terreinen doorontwikkelen. The platform economy is here to stay.”

Geplaatst in Toekomst van Werk | Tags , , , | Laat een reactie achter

Betere zzp-wetgeving? Neem een voorbeeld aan België

Flexibiliseringstrend zet door

“Ik praat met iedereen, met vakbonden, werkgeversorganisaties en met mensen in Den Haag. Je merkt toch dat men daar vasthoudt aan het idee ‘vast is goed en flex is fout’. Maar de wereld is niet vast en de arbeidsmarkt dus ook niet”, stelt Kolff die erop wijst dat in 2019 800.000 mensen in Nederland van baan zijn veranderd. Een millennial blijft gemiddeld slechts 1,2 jaar bij dezelfde werkgever en in 2025 zal de mondiale beroepsbevolking voor 75% uit millennials bestaan. “Werkenden gaan dus van baan naar baan en het mechanisme daarvoor is de arbeidsmarkt en die is flexibel. Er is geen weg terug naar alleen maar vast. Die trend is onomkeerbaar.” En dat is ook prima, vindt hij. “De flexmarkt zorgt er juist voor dat ook de schaarse profielen worden ingevuld en houdt daarmee de economie draaiende.” Die behoefte aan flexibiliteit blijkt volgens hem juist tijdens deze coronacrisis. “Wij slagen erin – ondanks de huidige wetgeving – mensen uit sectoren waar het werk is weggevallen aan de slag te helpen in sectoren waar veel vraag is.”

Bovenkant zzp-markt

Waar het volgens hem aan schort is de huidige arbeidsmarktwetgeving in Nederland. “Ik ben blij met het rapport van de Commissie Borstlap en de Sociaal Akkoorden van ONL en de SER. Daar lees ik veel goede voorstellen in terug waar een nieuw kabinet mee aan de slag kan. Helaas zie je wel veel cherry picking, iedereen pakte uit het rapport van Borstlap wat hij wilde. De echte, brede discussie over goede regulering van de arbeidsmarkt is nog niet gevoerd.”

Minder te spreken is Kolff over de Wet DBA en de aanhoudende onduidelijkheid rondom het handhavingsmoratorium. Vooral voor de grote, groeiende groep die bewust kiest voor het zelfstandig ondernemerschap aan de bovenkant van de arbeidsmarkt is die wet DBA  onwerkbaar. “Daarin schuilt een onderliggende krampachtigheid bij de overheid. Alsof elke zelfstandige fout handelt. Dat brengt zowel bij opdrachtgevers, zp’ers als intermediairs onzekerheid met zich mee. Terwijl het hier gaat om zelfstandigen met een uurtarief van € 80 waarbij helemaal geen sprake is van een kwetsbare positie. Dan moet je niet zenuwachtig doen over of een modelcontract wel of niet mag. Die markt moet je veel meer vrij laten. Gelukkig zie ik die visie wel terugkomen in het ontwerpadvies van de SER. De opdrachtgever en -nemer kunnen dit zelf in goed overleg afspreken.”

Het idee dat iemand zzp’er wordt vanwege de fiscale voordelen klopt niet volgens Kolff. Hij weet zich daarin onder meer gesteund door de uitkomst uit een opiniepanel van HeadFirst Group onder 1.700 zelfstandigen. “Die zelfstandige kiest bewust voor zelfstandig ondernemerschap en is best bereid bij te dragen aan het sociale zekerheidstelsel. Die willen gewoon leuke opdrachten.” Wel vragen de meeste zelfstandigen uit dit opiniepanel om duidelijkheid en zekerheid in regelgeving vanuit de overheid. “Die duidelijkheid gaat er niet komen zolang er geen nieuw kabinet is. Continueer daarom de huidige beperkte handhaving tot het moment dat er nieuwe, duidelijke wetgeving is, is mijn nadrukkelijker oproep aan het huidige kabinet. De markt heeft behoefte aan een stukje rust en duidelijkheid.

Maatwerk nodig

Dat het onderste segment de zzp-markt, waar een minderheid van de zelfstandigen zich in bevindt, bescherming nodig heeft staat volgens Kolff buiten kijf. “Je ziet dat bijvoorbeeld bij Deliveroo en Uber een verschuiving plaatsvindt van contractvorm naar meer vast. Die zelfstandigen worden eerder gezien als werknemer. En dat is ook terecht. Dat werk moet netjes geregeld worden. Maar dat betekent niet dat je alle sectoren moet overreguleren. Een model voor alle verschillende groepen zelfstandigen werkt niet. Er is maatwerk nodig om kwetsbare zelfstandigen te beschermen, zoals in België. In België is al veel meer sprake van maatwerk omdat daar een sectorale aanpak geldt.”
(Lees ook het vergelijkend onderzoek naar zelfstandigheid, flexibiliteit en sociale zekerheid. Een kijkje over de grens).

Voor sectoren waarin het risico op onderbetaling en misbruik van het inzetten van zelfstandigen groot is, gelden in België sinds 2012 namelijk verzwaarde criteria. Zo moeten er bij zelfstandigen in de bouw, vervoer, schoonmaak en landbouwsector bij onze Zuiderburen sprake zijn van een ‘weerlegbaar vermoeden van een arbeidsovereenkomst’. Dat is in de optiek van Kolff een veel effectievere manier om kwetsbare zelfstandigen met lage tarieven te beschermen zonder de bovenkant van de zzp-markt onnodig in te perken. Een rechtsvermoeden van werknemerschap onder de €30 à €35 per uur kan hierbij een stap in de goede richting zijn, zodat de bovenkant van de markt met rust en zekerheid kan ondernemen en strenge handhaving plaatsvindt waar dat nodig is.

Goede regulering

Of iemand wel of niet een zelfstandige is, is eveneens duidelijker in België. Daar  geldt sinds 2006 de Arbeidsrelatiewet. Die is niet alleen veel actueler – en sluit dus beter aan op de moderne arbeidsmarkt – maar geeft ook meer zekerheid vooraf. In de Arbeidsrelatiewet zijn wettelijke criteria opgenomen om een arbeidsrelatie te kwalificeren als een arbeidsovereenkomst of als zelfstandige arbeid. Dat creëert meer duidelijkheid in vergelijking met Nederland waar het allemaal op jurisprudentie aankomt. Daarbij komt dat de ‘vrije wil der partijen’ in die Arbeidsrelatiewet meetelt als criterium. Kolff: “Dat maakt het werken al veel prettiger. Dat je onder de €35 aan voorwaarden moet voldoen is logisch, maar je zou boven een bepaald uurtarief de wil der partijen wel relevant kunnen laten zijn en toestaan dat er gewoon met een opdrachtovereenkomst wordt gewerkt.”

Sociaal basisstelsel

Kolff pleit daarnaast voor een sociaal basisstelsel voor alle werkenden, zodat er zekerheid is voor elk individu, ongeacht contractvorm. Dit vinden we ook terug in de aanbevelingen (bouwstenen) van de Commissie Borstlap. En uit de eerder genoemde opiniemonitor komt eveneens naar voren dat hier opvallend veel draagvlak voor is onder zelfstandigen, vooral op het gebied van arbeidsongeschiktheid. “Uit de resultaten blijkt dat 61% van de zelfstandigen voorstander is van een sociaal basisstelsel op het gebied van arbeidsongeschiktheid. De solidariteit onder zp’ers is dus best hoog, dat geeft mij een goed gevoel.” Een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen kan op veel minder draagvlak rekenen. Uit de opiniemonitor komt naar voren dat 70% hier niets in ziet.

In België is er bijvoorbeeld een apart sociaal zekerheidssysteem voor zelfstandigen. Elke zelfstandige is verplicht zich aan te melden bij een sociaal verzekeringsfonds naar keuze. Dit fonds verzorgt de inning en uitkering van sociale voorzieningen. Het sociaal zekerheidspakket is vrij uitgebreid. Zo zijn zelfstandigen in België bijvoorbeeld collectief verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid. Niet dat dat volgens Kolff één op één op die manier ook in Nederland ingevoerd moet  worden, maar het is een goed voorbeeld van een vorm van collectiviteit.

Algemeen kan worden gesteld dat werknemers en zelfstandigen in België gelijker worden behandeld op het gebied van fiscaliteit en sociale zekerheid. Kolff: “Het creëren van een gelijker speelveld tussen zelfstandigen en werknemers lijkt een reden te zijn dat er minder politieke en maatschappelijke discussie is over kwetsbare zelfstandigen op de arbeidsmarkt.” Zijn conclusie: we kunnen als het om zzp-wetgeving gaat nog veel leren van onze Zuiderburen.


Dit interview maakt onderdeel uit van een ZiPmagazine special over hoe er in een aantal andere landen omgegaan wordt met de discussie rond freelancers. In het eMagazine wordt gekeken naar België, de VS, Zweden, Canada, Frankrijk, Duitsland, Spanje en het beleid van de EU (zie hier).

Geplaatst in Toekomst van Werk | Tags , , , | Laat een reactie achter

Detacheerders: ‘wij verdienen ons geld met goed werkgeverschap’

Dat bleek op 28 juni jl. tijdens de online themabijeenkomst ‘Detacheren in Perspectief’ van de Vereniging van Detacheerders Nederland (VvDN), dat is gehost door VvDN-lid Reijn.

Perspectief markt

Han Mesters, sectorbankier bij ABN AMRO, schetste een bijna gouden toekomst voor detacheerders. Een van de belangrijkste maatschappelijke en macro-economische ontwikkelingen waar detacheerders hun voordeel uit kunnen halen is de structurele krapte die er (weer) aankomt. “Door de demografische ontwikkeling raakt de pool aan talenten langzaam maar zeker leeg.” Dat nu – tijdens de coronacrisis – de werkloosheid zo laag ligt (3,5%) is een teken aan de wand volgens Mesters.

“The ‘war for talent’ is over. Talent has won’ – stelt hij. Volgens hem ligt er een kans voor detacheerders die zich positioneren als ‘employer of choice’ richting kandidaten. “Detacheerders zijn vaak al heel kandidaatgericht. Dus die hebben een grote voorsprong.” Dat geldt ook voor het investeren in opleiding en ontwikkeling van werknemers. “Je ontkomt daar niet aan en detacheerders doen dat al heel veel.”

Mesters schetst het in de HR-wereld bekende impresario-model, waarin de kandidaat centraal staat en de organisatie hem bindt en zijn ‘persoonlijke kpi’s verbindt met de kpi’s van de organisatie’. Bijvoorbeeld: de kandidaat geeft aan wel een tijdje in Amerika te willen werken, maak dat mogelijk en stel als voorwaarde dat die kandidaat wel (langere tijd) bij de organisatie blijft.

Mesters ziet een trend in HR waar detacheerders van kunnen profiteren als zij daar goed op inspelen. “HR management wordt een kernkwaliteit binnen organisaties. Naast het vinden en binden van kandidaten gaan we ook steeds meer naar een mensenorganisatie; er vindt een verschuiving plaats van share of wallet naar share of heart.” Kandidaatgedreven detacheerders hebben volgens hem ook in dat opzicht een voordeel.

Voor detacheerders ziet Mesters eveneens een rol weggelegd als ‘strategisch HR partner’. “Voor inlenende organisaties kunnen zij bijdragen aan het oplossen van de strategic workforce-uitdagingen waar HR mee worstelt.” Zijn advies aan detacheerders: “Help HR-mensen hierbij, investeer in hun kennis en kom met oplossingen, ongeacht contractvormen.”

The ‘war for talent’ is over. Talent has won

Han Mesters (ABN AMRO)

Modern werkgeverschap

Tijdens de bijeenkomst was er een rondetafeldiscussie geleid door Stef Witteveen met als tafelgasten Eva van der Veeken (Finanxe), René Noordhof (Bender) en Han Mesters. Hier werd duidelijk dat detacheerders merken dat zij onterecht in de hoek van (foute) flex worden geschaard. “In de politieke discussie wordt veel gesproken over de onderkant van de arbeidsmarkt (waar het eigenlijk niet eens zozeer gaat om vast-flex, maar meer over zekerheid-onzekerheid.) Maar dat is een totaal andere wereld dan die waarin wij als detacheerders zitten.”

Van der Veeken ervaart dat net zo: ‘Vraag eens aan een gedetacheerde of hij of zij zich een uitzendkracht voelt? Niemand van hen ziet zichzelf zo.” En dat zijn zij ook niet, vervolgt zij. “Wat wij doen is modern werkgeverschap. Niet voor niets investeren wij 9% van de loonsom in opleiding en ontwikkeling van onze mensen. Wij verdienen ons geld met goed werkgeverschap.”

Mesters deelt die mening. “Detacheerders bieden vaak meer opleidings- en ontwikkelingsmogelijkheden dan menig trainee-programma.”

Bender valt Van der Veeken ook bij: “Voortgangs- en loopbaangesprekken voeren is voor ons iets basaals, maar blijkbaar geldt dat niet voor elke werkgever. Veel reguliere werkgevers doen dat niet eens.”

Dat detacheerders goed werkgeverschap hoog in het vaandel hebben, is iets dat zij meer zouden moeten uitdragen, stelt Mesters: ‘Jullie investeren veel in opleiding en ontwikkeling van jullie mensen en zijn heel kandidaatgericht. Juist het binden op afstand – waar reguliere werkgevers het moeilijk mee hebben –  is voor jullie heel normaal. Daar zijn jullie heel goed in. Kijk goed naar de juweeltjes die jullie als detacheerders in huis hebben.”

Wat wij doen is modern werkgeverschap. Niet voor niets investeren wij 9% van de loonsom in opleiding en ontwikkeling van onze mensen.

Eva van der Veeken (Finanxe)

Politiek perspectief

“Het perspectief voor detacheerders is florissant”, zei onlangs mede-oprichter van de VvDN Stef Witteveen in een interview met ZiPconomy. Maar mogelijke ‘verkeerde’ wetgeving hangt als een dreigende wolk aan de horizon, zo waarschuwde hij tegelijkertijd. Detacheerders hebben te maken met een ‘politiek-juridische werkelijkheid’ die niet gunstig is.

Witteveen doelt hiermee op het feit dat door de driehoeksrelatie opdrachtgever-werknemer-werkgever detacheren onder de WAADI valt (en dus als uitzenden wordt gezien). “Dat is lange tijd geen probleem geweest voor ons, maar door de huidige anti-flex neiging in Den Haag hebben we daar nu wel last van.” Zeker nu de politiek beslissingen moet gaan nemen over de rol van flex op de arbeidsmarkt (Commissie Borstlap/SER).

Grootste bezwaar is dat detacheerders, doordat zij onder de WAADI vallen, volgens Borstlaps’ aanbevelingen in rijbaan 3 (uitzenden) zouden moeten vallen. Ook Van der Veeken is dat een doorn in het oog: “Het is alsof wij schuldig zijn, tot onze onschuld is bewezen. Wij zijn geen flexwerkgevers, maar bieden wel flexibiliteit aan opdrachtgevers. Er wordt ons dan een kans ontnomen om een deel van de oplossing te zijn. Strengere regulering is voor ons dan ook niet nodig. Nogmaals: wij verdienen juist ons geld met goed werkgeverschap.”

”Dat hebben velen in Den Haag nog niet door”, zegt Witteveen. Toch is er volgens hem ook op dit gebied reden voor optimisme. “Ik zie juridische kansen om detachering niet meer onder de WAADI te laten vallen zodat detacheerders als ‘gewone’ (eigenlijk ultieme) werkgevers worden gezien.” Witteveen voelt zich hierin gesterkt doordat meerdere leden, waaronder Johan Zwemmer, van de Commissie Borstlap al hebben aangegeven dat detachering in rijbaan één (werkgevers) thuishoort.

Alternatief zou kunnen zijn om detacheerders een wettelijk kader te geven, een eigen plek in het Burgerlijk Wetboek (anders dan 7:690 BW (uitzendovereenkomst). Opvallend, ook Han Mesters (ABN AMRO) spreekt de wens uit dat in het regeerakkoord detachering een ‘aparte status’ krijgt.

Ik ben hoopvol dat detacheren zijn eigen plek gaat krijgen, maar het zal nog een hele hijs worden.
René Noordhof (Bender)

De VvDN wil dus de erkenning dat detacheerders en gedetacheerden ‘gewoon’ een werkgevers-werknemers relatie hebben. Noordhof roept de politiek op hieraan gehoor te geven. “Detacheerders zijn volwaardige werkgevers die thuishoren in rijbaan één. Ik hoop dat de nuance die Johan Zwemmer (Commissie Borstlap) maakt het uitgangspunt wordt voor nieuwe wetgeving. Wij voldoen als detacheerders aan alle voorwaarden van goed werkgeverschap. Dus politiek, neem het VvDN-advies uit de position paper ter harte!”

Noordhof beseft dat het nog lastig wordt om het onderscheid tussen flex en detacheren bij politici helder te krijgen. “Ik ben hoopvol dat detacheren zijn eigen plek gaat krijgen, maar het zal nog een hele hijs worden.”

Van der Veeken vindt dat detacheerders de hand ook in eigen boezem moeten steken. “Dat uit het Borstlap- en SER-advies blijkt dat detacheren niet goed wordt begrepen, ligt ook aan onszelf. We moeten dat dus blijven uitleggen.”

Het is ook aan ons, detacheerders, om onze belangrijke positie bekendheid te geven, stelt ook Witteveen, die op zijn beurt alle VvDN-leden oproept de position paper en de factsheet te downloaden en te delen in hun netwerk.

Conclusie van de VvDN na de bijeenkomst: hoewel er nog vele uitdagingen voor detacheerders zijn op weg naar wettelijke verankering en een eigen positionering, zien detacheerders een wenkend perspectief voor detachering als onderscheidende vorm van modern werkgeverschap.

Maar om dat te realiseren is er inderdaad wel werk aan de winkel, weet Stef Witteveen, tevens voorzitter van de commissie Lobby & Wetgeving van de VvDN. “Wij moeten nu laten zien waar we voor staan, wat we doen en wie we zijn. We zijn hier intens mee bezig, doen er alles aan, maar het is zeker nog geen gelopen race.”

Bijeenkomst gemist en wilt u deze terugkijken? Stuur dan een e-mail naar secretariaat@vvdn.nl

Geplaatst in Toekomst van Werk | Tags , , , | Laat een reactie achter

RGF Staffing lanceert nieuw all-in-one platform voor zelfstandig ondernemers: Younited

RGF Staffing the Netherlands – de nieuwe naam van USG – lanceert vandaag Younited.nl. Met dit nieuwe merk en het bijbehorende online platform willen zij een complete oplossing bieden voor zelfstandigen.

Op Younited vinden zelfstandig ondernemers alles wat ze nodig hebben, vanuit één toegankelijk portal. De ondernemers kunnen er terecht voor het zoeken en vinden van opdrachten, en er is een community om met gelijkgestemden in contact te komen. Daarnaast biedt het platform hulp bij zaken als contractbeheer, urenregistratie en facturatie.

Eric de Jong, CEO a.i. bij RGF Staffing the Netherlands: “Volgens het CBS is het aantal zzp’ers alleen maar toegenomen in de afgelopen jaren. In 2020 waren het er 1,1 miljoen. Dat is 13% van alle werkenden in Nederland! Zij zijn niet alleen bezig met het uitvoeren van hun opdracht, ze moeten tegelijkertijd ook altijd weer op zoek naar de volgende. Tussendoor komen daar ook zaken bij als het bijhouden van de administratie. En dat terwijl het vaak éénpitters zijn en daardoor alles zelf moeten doen. Om deze toenemende groep ondernemers zo goed mogelijk te faciliteren, bieden wij met Younited, als eerste en enige partij, hulp op al deze vlakken.“

Marktplaats voor zelfstandig ondernemers

Het platform telt zo’n 10.000 opdrachtgevers die via Younited in contact willen komen met de juiste talenten. Het is daardoor dé plek voor zzp’ers om in contact te komen met prospects en voor het vinden van opdrachten. Opdrachtgevers kunnen zelf ook zoeken naar geschikte kandidaten en ze benaderen voor een project. De kans op een volgende klus wordt daardoor aanzienlijk groter, zélfs als de zzp’er geen tijd heeft gehad voor acquisitie.

Dashboard

Uit verschillende onderzoeken is gebleken dat kleine bedrijven en zzp’ers zaken als administratie te ver vooruit schuiven. Vaak gegeven redenen daarvoor zijn dat zij er geen tijd voor hebben of het ingewikkeld vinden. Via het overzichtelijke dashboard op het nieuwe platform ziet de gebruiker in één oogopslag welke facturen nog uitstaan, wat de to do’s zijn, wat de status is van lopende opdrachten en nog veel meer.

Community

Via de Younited community komen zzp’ers in contact met andere zelfstandig ondernemers die net zo ambitieus zijn en vaak met dezelfde zaken te maken krijgen. Zij kunnen elkaar hier om advies vragen en helpen aan kansen. Door kennis te verenigen en ervaringen uit te wisselen is deze community een waardevol collectief voor deze doelgroep.

In 2021 kunnen zowel ondernemers als opdrachtgevers gratis gebruik maken van het nieuwe platform. Daarna zullen er verschillende abonnementsvormen beschikbaar zijn.

Volgende week vertelt Jort Zwolsman, directeur van Younited, op ZiPconomy in een interview meer over de gedachten en doelen achter het nieuwe platform.

Geplaatst in ZP en Ondernemen | Tags , | Laat een reactie achter