Arthur Lubbers 26 november 2025 21 reacties Print Van Berkel (D66): ‘VBAR en Zelfstandigenwet voldoen beide niet voor alle zzp’ers’Wat heb je liever, de Wet VBAR of de Zelfstandigenwet? “Geen van beide. Ze voldoen beide niet voor alle zzp’ers”, zegt Nathalie van Berkel (D66). Collega-Kamerlid Ingrid Michon-Derkzen (VVD) valt haar bij. “Het probleem in de politiek is dat casuïstiek wordt gegeneraliseerd. Dat is ook wat bij de zzp-wetgeving fout is gegaan.”Foto: Ingrid Michon-Derkzen (VVD) en Nathalie van Berkel (D66) Beide politici deelden hun visie op de arbeidsmarkt tegenover een wederom overvolle zaal afgelopen maandag in Den Haag tijdens de 6e editie van de ArbeidsmarktPoort, een initiatief van branchevereniging voor intermediairs en brokers Bovib, ONL voor Ondernemers en de Vereniging van Detacheerders Nederland (VvDN). Niet één regeling voor alle zzp’ers Het kersverse Kamerlid Nathalie van Berkel licht haar kritiek op de zzp-wetgeving toe. “Er is niet één instrument om problemen voor alle zzp’ers op te lossen. Nog afgezien van (de problemen rondom) de uitvoerbaarheid”, stelt de ex-bestuurder bij het UWV. Een opmerkelijk uitspraak, want Van Berkels’ eigen D66 is mede-initiatiefnemer van de Zelfstandigenwet als alternatief voor de Wet verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden (Wet VBAR). De D66’er stelt dat eenzelfde regeling voor alle zzp’ers niet gewenst is, ook omdat verplichtingen rond sociale zekerheid niet nodig zijn voor alle groepen. “Er is een specifieke groep in een kwetsbare positie die bescherming nodig heeft, maar er is ook een grote groep zelfstandigen die zich prima kan redden en hier bewust voor gekozen heeft. En voor de middengroep kun je je afvragen of die beschermd moeten worden door de overheid of dat hiervoor oplossingen vanuit de polder kunnen komen.” Collega-Kamerlid Ingrid Michon-Derkzen (VVD) deelt deze opvatting. “Het probleem in de politiek is dat casuïstiek wordt gegeneraliseerd. Als voorbeeld wordt een zzp’er genomen die tegen een laag tarief werkt en geen pensioen kan opbouwen. Dat wordt doorgetrokken naar alle zzp’ers. Dan schiet je met een kanon op een mug. Dat is ook wat bij de zzp-wetgeving fout is gegaan.” Lees ook: Het Groot Arbeidsmarktdebat: ‘Zelfstandigenwet moet er komen, linksom of rechtsom’ Vooravond hervorming arbeidsmarkt Als het aan Van Berkel ligt ‘staan we aan de vooravond van grote hervormingen’ van de arbeidsmarkt. “Met de beste bedoelingen – denk aan maatregelen voor bestaanszekerheid – is een wirwar van regels ontstaan die het voor iedereen, ook ondernemers, heel lastig hebben gemaakt. Daarin moeten we drastisch snoeien.” Wat de arbeidsmarkt nodig heeft? “Werk moet meer lonen en het moet gemakkelijker worden voor mensen om van werk naar werk te gaan.” Michon-Derkzen herkent zich in dit liberale gedachtengoed. “Bij het thema bestaanszekerheid heeft het vorige kabinet de focus te veel gelegd op ondersteuning door de overheid. Het is beter om te kijken hoe iemand tot zijn 67e gezond kan blijven leven en werken en zelf een goede boterham kan verdienen.” Dat echte hervormingen niet gemakkelijk zijn, weet Van Berkel. “Partijen hebben al 20 jaar in hun programma’s staan dat er iets moet gebeuren aan de 2 jaar lang doorbetaling bij ziekte, maar vanuit de politiek blijft het vaak bij mooie woorden.” Zelf gaat ze graag het debat aan. “Het sociale zekerheidsstelsel is een fijnmazig netwerk, als je aan één draadje trekt komt er van alles achter vandaan. Politici willen dan zeker weten dat niemand er op achteruit gaat. Maar politiek is meer dan de eigen achterban tevreden houden. Het is hoog tijd dat we keuzes maken en investeren in de Nederlandse economie. Dat is de afgelopen jaren niet gebeurd.” Innovatie niet tegenhouden Picnic-oprichter Michiel Muller hekelt in zijn presentatie tijdens deze editie van ArbeidsmarktPoort de starheid in Nederland. Inmiddels is zijn online super een van de meest succesvolle scale-ups met een omzet van een miljard euro in Nederland, maar Picnic heeft wel al zes jaar lang juridische strijd gevoerd met de vakbonden. Muller heeft zelfs overwogen met Picnic uit Nederland te vertrekken. De grote vakbonden blijven proberen om via de rechter af te dwingen dat de 25.000 Picnic-medewerkers onder de supermarkt-cao moeten vallen. “Maar wij hebben helemaal geen winkel, geen caissières. Je kunt niets verzinnen wat bij ons hetzelfde is als bij een supermarkt en andersom. Wij zijn geen supermarkt, maar een e-commerce bedrijf.” Inmiddels heeft Picnic een eigen CAO (met vakbond De Unie) afgesloten. “Die is echt gemaakt voor een e-commerce bedrijf.” Dat Picnic wordt tegengewerkt ziet Muller dan ook puur als het weren van innovatie. “Wij concurreren met het bestaande systeem, de fysieke supermarkten. Het CAO-recht wordt ingezet om ons uit de markt te drukken.” Hetzelfde verzet tegen vernieuwing ziet Muller ook in Den Haag. “Het zou al genoeg zijn als de politiek innovatie niet tegenhoudt, niet bestaande partijen en sectoren beschermen waardoor startups en nieuwe, kleine MKB-bedrijven geen kansen krijgen. Innovatie is noodzaak.” Mullers’ advies aan de politiek: “Maak de vaste baan niet zo aantrekkelijk dat niemand meer wil switchen. Nu wordt iemand beloond om te blijven zitten waar hij zit, ook al heeft hij het niet naar zijn zin.” Flexibiliteit – lees vast minder vast, zoals Borstlap ooit bepleitte – is hard nodig, denkt Muller. “Het is raar dat de arbeidsmarkt niet bovenaan het (politieke) lijstje staat.” Arbeidsmarkt hoger op politieke agenda Michon-Derkzen (VVD) herkent het geluid dat de arbeidsmarkt als thema ontbreekt in de politieke discussie. “Dat mag wat mij betreft hoger op de agenda.” Van Berkel (D66) is nog stelliger: “De arbeidsmarkt is een ondergeschoven kindje, terwijl het de motor is van de economie. Het is niet alleen een kwestie van meer geld en meer mensen. We kunnen de problemen niet op dezelfde manier blijven oplossen. Het moet echt anders.” Die conclusie zou je ook kunnen trekken na de presentatie tijdens deze middag van Maarten Camps, voorzitter van de Raad van Bestuur bij UWV. Camps vertelde de zaal welke inspanningen UWV levert om de 1,3 miljoen mensen die langs de kant staan weer sneller aan het werk te krijgen. Dat het UWV grote achterstanden heeft helpt daarbij niet. En de Wet DBA heeft daarbij zeker niet geholpen, legt Camps uit. “Wij hebben alle zzp’ers weggestuurd. Daardoor hebben we nog minder capaciteit en lopen de achterstanden verder op.” Veel zzp’ers werkten namelijk tot voor kort als verzekeringsarts voor het UWV. Hen is een baan in dienstbetrekking aangeboden, maar ondanks goede arbeidsvoorwaarden heeft slechts 20% daarvoor gekozen. Ook Michon-Derkzen ziet dat de overheid zzp’ers vraagt in loondienst te komen werken. “Die trein loopt. Zzp’ers passen zich aan door in loondienst te gaan of laten zich detacheren. Maar de olifant in de kamer blijft de onduidelijkheid rondom zzp-wetgeving. In de formatie zal men een richting moeten kiezen, dat is belangrijk voor werkgevers en zzp’ers.” Lees ook: Vooruitblik op de formatie: Wat betekenen de mogelijke coalities voor zzp-wetgeving? arbeidsmarkt, VBAR, wet dba, zelfstandigenwet Print Over de auteur Over Arthur Lubbers Arthur Lubbers is redacteur bij ZiPconomy Bekijk alle berichten van Arthur Lubbers
De politiek maakt er een zooitje van, en de Belastingdienst als uitvoeringsorganisatie maakt alles compleet onmogelijk. Ik kap er mee en doe als zelfstandig IT’er sinds de jaren 90 voorlopig niet meer mee. Beantwoorden
Als er geen sprake is van schijnzelfstandigheid was, en is, er toch helemaal geen probleem? De Belastingdienst heeft ook geen moeite met zelfstandigen! Hooguit met schijnzelfstandigen. Die brengen arbeidsrechtelijk ook risico’s voor de opdrachtgever met zich mee. Het wetsvoorstel voor de WVBAR is bedoeld om de kwalificatie van arbeidsrelaties te vereenvoudigen, hoewel de jurisprudentie ook al heel veel aanknopingspunten daarvoor biedt. Niet iedereen is jurist natuurlijk, maar partijen kunnen ook vooraf checklists gebruiken om in elk geval een eerste inschatting te maken en zo nodig nog wat aan de knopp n te draaien, Uiteindelijk gaat wezen wel boven schijn. Dus als het wezen van een arbeidsrelatie duidt op zelfstandigheid (aanbieding diensten op basis van eigen kracht, een zekere vrijheid e.d.) zullen de juridische risico’s doorgaans beheersbaar zijn. Maar of iemand zelfstandig ondernemer is of schijnzelfstandige / werknemer blijft uiteindelijk een feitelijke afweging ⚖️, die per zaak – afhankelijk van de omstandigheden – dus ook kan verschillen. Anita de Jong, advocaat arbeidsrecht Beantwoorden
Daar kun je toch helemaal niets mee? Je kan als opdrachtgever toch niet eerst bezig zijn met wat een rechter er van gaat vinden? Beantwoorden
Dat stelt Anita hierboven ook niet. En het is helemaal niet zo ingewikkeld als het lijkt. Is er sprake van leiding en toezicht van de werkgever? Dan schijnzelfstandigheid. Is er sprake van een opdracht met een duidelijke kop en staart en een resultaatverplichting, waarbij de zzp’er zelf zijn tijd en werkomstandigheden bepaalt en er geen leiding en toezicht is vanuit opdrachtgever? Dan is er zelfstandigheid. Voor opdrachtgevers is het echt niet moeilijk om te toetsen of een zzp’er óf de opdracht al dan niet aan de wet DBA voldoet. Beantwoorden
Je kunt de checklists ook vooraf gebruiken, als je dan natuurlijk ook dienobereenkomstig gaat werken. Veel factoren spelen een rol en die kunnen zelfs allemaal op ondernemerschap wijzen. Overigens kan een min ook worden gecompenseerd door een plus. Het gaat dus om het totaalplaatje. Maar pas op: opdrachtgevers willen nogal eens bemoeizuchtig zijn en minder vrijheid aan de opdrachtnemer laten dan op papier en hoevondernemend is de ZZP-er eigenlijk. Steeds: wezen boven vorm. Natuurlijk helpt het wel om zo nodig een jurist te raadplegen zodat in elk geval geen zinnige argumenten worden gemist. Beantwoorden
1,3 miljoen ZZPer’s die niet bijdragen aan het pensioenfonds dat is een doorn in het oog voor de regering. Het gaat om geld en de ZZPer het leven zuur te maken is een opzet om ze in loondienst te krijgen. Beantwoorden
Als jurist snap ik wel dat je het graag moeilijk wil maken. Wat is er mis met mensen gewoon de vrijheid te geven om te kiezen wat ze willen? Bescherm de onderkant met een minimum tarief. Schaf de term schijnzelfstandigheid af en laat iedereen vrij om zijn of haar ding te doen. Beantwoorden
Precies dit ja! Ik werk als zzp’er omdat ik het heerlijk vind om allerlei dingen te doen en te leren. Ik werk voor veel verschillende bedrijven in vele verschillende taken. Als ik een klus aan kan nemen doe ik dat. Ik zou er niet aan moeten denken om in loondienst te MOETEN! Beantwoorden
Beste Nick, Je geeft goed aan waarom jij gewoon ZZP-er bent en geen schijnzelfstandige. Op jou is de wetgeving dus ook niet gericht. Wel op personen die niet zoals jij voor verschillende bedrijven werken op basis van een specialisme, etc. en maar feitelijk weinig verschillen van een werknemer. Deze categorie werkenden is feitelijk geen ondernemer, vaak afhankelijk van een partij. Het is niet onredelijk om hen de nodige ontslagbescherming en een WW-uitkering te bieden, als ze feitelijk ook niet zo ondernemend zijn als jij en dus elders mogelijk ook niet zo gemakkelijk ander werk kunnen vinden etc. Beantwoorden
Anita, dat is echt te kort door de bocht. Ook als je wat langer voor een opdrachtgever werkt kun je ondernemer zijn. Zoals mijn huidige opdrachtgever vaak teruggeeft is dat het verschil tussen werknemer en zzp’er vaak in de mindset en het gedrag zit. Zzp’er pakken aan, zijn flexibel, passen zich aan, en gaan voorop in verandering. Werknemers staan vaak op de rem, houden vast aan bestaande structuren en functieprofielen, en zijn weinig resultaatgericht. Daarbij zijn zzp’ers op enig moment uitgekeken en trekken zelf verder naar een nieuwe opdracht, terwijl werknemers over het algemeen het liefst blijven zitten tot hun pensioen. Als is dat wat gechargeerd, gezien de jongere generaties. Beantwoorden
Anita, als ik als test de ondernemers toets invul van de belastingdienst en ik vul over het gewenste antwoord in maar bijvoorbeeld ik vul ik dat ik geen 3 opdrachtgevers per jaar heb dan volgt er al uit dat ik geen ondernemer ben voor de belastingdienst. Dus ik investeer, ik loop risico, bepaal mijn eigen tijden, mag mezelf laten vervangen, heb een buffer, bepaal mijn eigen tarieven, wordt niet doorbetaald bij ziekte, werk niet meer dan 70% voor 1 opdrachtgever, alleen vul ik in dat ik geen 3 opdrachtgevers per jaar heb. Dus waar is de belastingdienst dna op uit? je mag dus kennelijk geen opdracht aannemen die langer duurt dan 3 maanden ofzo? Overigens is dit een testcasus zoals gezegd. Beantwoorden
Prima, maar dan ook zelf je broek ophouden als inkomen wegvalt. Dus aov en pensioen regelen. Alleen zijn de meeste zzp ers daar geen ster in. Beantwoorden
Prima, maar dan ook niet zeuren als een zzp’er dat doet op zijn/haar manier. Dus niet verplicht collectief. Zzp’ers hebben niets met collectief. Beantwoorden
Precies dit, mooi gezegd Anita. En als de overheid ‘schijnzelfstandigen’ laat blijven bestaan, is dat niet fair tegenover de mensen die wel eerlijk in loondienst werken en waarvoor zowel werkgever als werknemer flink bijdragen aan onze sociale zekerheid, terwijl bij schijnzelfstandigheid zowel de werkgever als de werknemer (“zzp’er”) profiteert ten kosten van de bijdragen aan onze sociale zekerheid. Dat aspect zien velen over het hoofd. Beantwoorden
Ik begrijp je punt, maar ik kijk er anders naar. Een zzp’er (ook in het geval van schijnzelfstandigheid) kan juist niet terugvallen op de sociale zekerheden waar werknemers wel recht op hebben. Denk aan WW, WIA, pensioenopbouw en loondoorbetaling bij ziekte. Daar draagt een zelfstandige niet automatisch aan bij, maar hij kan er dan ook simpelweg geen gebruik van maken. Het klopt dat bij schijnzelfstandigheid werkgeverspremies misgelopen worden, maar dat voordeel zit vooral bij de opdrachtgever — niet bij de zelfstandige. Die moet zijn risico’s zelf dragen en heeft geen vangnet als het misgaat, tenzij hij dit vrijwillig aanvullend verzekert en dus zelf betaalt. Dus de zelfstandige profiteert niet van iets waar hij geen premie voor betaalt — hij heeft er geen recht op. Beantwoorden
Wimke, een zzp’er betaalt ook inkomstenbelasting. Een zzp’er betaalt ook zvw. Een zzp’er is ook eerlijk aan het werk, hetzij zelfstandig. Een zzp’er kan daarentegen niet zoveel steunen op sociale zekerheid als wat jij beweert. Beantwoorden
Het probleem voor interimmers is het checkpunt hoeveel verschillende opdrachtgevers je hebt, hoeveel omzet je per opdrachtgever maakt en hoelang een klus duurt. Veel zzp’ers doen langdurige fulltime opdrachten tegen een omzet van twee tot drie keer het jaarsalaris van een interne. Mijn opdrachten variëren van 6 maanden tot 5 jaar en zijn altijd 60 tot 100 procent inzet. Ik doe dat sinds 1997. Mijn tarief ligt tegen de €1000 per dag. Dat wordt me nu nodeloos steeds moeilijker gemaakt. Ik heb namelijk niet de verzekering en pensioen ondergebracht bij de financiële sector zoals men graag ziet. Ik heb verhuurbaar vastgoed in het buitenland gekocht. Ik zat ook in vastgoed in Nederland , maar dat is ook al voorbij. Beantwoorden
DBA VBAR WTTA TTA, het is ongelofelijk wat er allemaal op het bedrijfsleven afkomt, bijna niet meer te doen. En het gaat maar door, het plezier verdwijnt volledig, bedrijven stoppen ermee of gaan failiet er wordt heel veel kapot gemaakt en de schade is onherstelbaar. Net als de woningwet van De Jonge, gewoon doorduwen en nu zie je de schadelijke effecten. Beantwoorden
Ik ben al bijna 15 jaar ZZP’er en ik merk dat de hele markt om zeep is geholpen. Opdrachtgevers nemen uit angst geen ZZP’ers meer aan of beëindigen de opdracht. Ze vinden de wetgeving te gaan en nemen dan liever het risico niet. Op de weinige opdrachten die er nog zijn reageren zoveel mensen dat de tarieven al zijn gehalveerd. Mensen verlagen uit wanhoop hun tarief. Mijn functie wil niemand in dienst hebben omdat mijn werk na 1,5 tot 2 jaar wel is afgerond en wat moeten ze dan met mij als vaste werknemer. Ik houd al jaren mijn eigen broek op en bouw onder andere pensioen op de een tweede huis te verhuren. Dit tweede huis dient ook als risicospreiding, mocht ik bijvoorbeeld ziek worden , dan kan ik verkopen om van dit geld te leven. Maar nu wordt ik gedwongen mijn extra potje te verkopen omdat tweede huizen zwaarder belast gaan worden en de huren worden begrenst. Dit is niet rendabel omdat ik ook onderhoudskosten, verzekeringen en gemeentelijke lasten moet afdragen. Ik wil dat mijn huurders in een goed onderhouden woning zitten en dat het huis zijn waarde behoud. Met de nieuwe wetgeving krijg ik mijn huurders na het overhandigen van de sleutel er nooit meer uit, wat verkopen weer moeilijk maakt, of alleen met groot verlies. Daarnaast heb ik nog een Airbnb, maar hier is de btw van 9 naar 21 procent gegaan en moet ik de helft afdragen aan belasting, over de kosten van oa onderhoud, schade en middelen nog maar niet te spreken. Onderaan de streep houd ik bijna niets over. Ik begrijp dat de werkeloosheid stijgt en dat de economie zo langzamerhand verslechterd. Mijn conclusie is dat hard werken inmiddels niet meer loont. Het wordt het steeds aantrekkelijker en aangemoedigd om van de staat te gaan leven. Dan heb ik tenminste nog vrije tijd om leuke dingen te gaan doen. Maar ja dat zit nou eenmaal niet in mijn DNA. Vergeet niet dat zonder de hardwerkende ZZP’ers er ook een stuk minder belastingsgeld in de staatskas komt. Beantwoorden
Het probleem zit in de huidige cultuur en modellen van de overheid. Resultaatgericht werken op basis van afgesproken resultaten ipv op uren zit (nog) niet in het DNA van de overheid zelf. Dat merk je als je wil worden ingehuurd obv wederzijdse resultaatafspraken. Ze houden graag de oude hierarchische lijnen en sturen op uren in stand omdat dit ook voor henzelf zo werkt. Ook qua inkoop is het een oud model. Externen worden ingehuurd op uren, is ‘capaciteit’ . Maar bv de expertise van IT bedrijven (waar bv ook consultants worden geleverd op dag tarief) kan bv worden ingekocht op basis van ‘diensten’ waar je het probleem van de DBA wetgeving niet hebt. Dat zou ook kunnen als zzper maar dat past niet in hun denken en model. Zie ook mijn artikel daarover: https://www.binnenlandsbestuur.nl/carriere/goed-opdrachtgeverschap-van-de-overheid-is-de-sleutel Beantwoorden
