"Exploring the future of work & the freelance economy"

Vaak wordt gedacht dat de meeste individuen gedwongen zzp’er zijn geworden, maar is dat zo?

Sjanne Marie van den Groenendaal, promovenda aan de Tilburg University, ontving in 2020 de PhD Innovatiebeurs van de NSvP. Zij ontwikkelde een praktische toolkit voor bewustwording en visievorming op het vlak van arbeidsrelaties tussen organisatie en zzp’ers. Organisaties kunnen er direct mee aan de slag om de arbeidsrelatie met zzp’ers te optimaliseren. Dit is haar derde blog, inclusief kennisclip.

In mijn promotieonderzoek onderzocht ik de startmotieven van zzp’ers. Oftewel: de redenen waarom individuen voor zichzelf beginnen. Door kennis te hebben van de startmotieven van zzp’ers kunnen HR-professionals de arbeidsrelaties met zzp’ers vormgeven op een manier zodat betrokken, talentvolle zzp’ers “ambassadeurs” van de organisatie worden.

Push vs. pull

Literatuur naar ondernemers onderscheidt push en pull motieven. Push startmotieven zijn negatieve redenen om zzp’er te worden, bijvoorbeeld ontslag of een crisis. Pull startmotieven daarentegen zijn positieve factoren, zoals meer vrijheid, autonomie en een nieuwe uitdaging. In de media spreekt men vaak over deze negatieve startmotieven. Maar zijn deze wel het meest dominant? Het antwoord is: nee!

Aan de hand van een groot nationaal onderzoek van CBS/TNO heb ik de startmotieven van zzp’ers onderzocht. Deelnemers werden gevraagd naar hun beweegredenen om zzp’er te worden. Antwoordmogelijkheden waren bijvoorbeeld: ik zocht een nieuwe uitdaging, meer controle over werkuren, ontslag, slechte werksfeer in loondienst, geen baan kunnen vinden, het gekozen beroep wordt meestal als zelfstandige uitgeoefend et cetera.

7 motivatieprofielen

Op basis van diverse combinaties van startmotieven identificeerden we zeven verschillende motivatieprofielen: de autonomen (30%), beroepsmatige zzp’ers (17%), uitdagingzoekers (14%), vluchters (13%), familiebedrijven zzp’ers (11%), rasechte ondernemers (8%) en gedwongen zzp’ers (7%).

In tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt, vertegenwoordigen de gedwongen zzp’ers de kleinste groep. Veel vaker worden individuen zzp’er omwille van hun behoefte tot het zelf bepalen hoeveel en wanneer te werken, werk en privé beter willen combineren, het willen uitoefenen van een bepaald beroep of het zoeken van een nieuwe uitdaging.

In gesprek over startmotieven

Wat deze inzichten over de startmotieven van zzp’ers o.a. laten zien aan opdrachtgevers en HR-professionals:

  1. de meerderheid van de zzp’ers is niet vanuit noodzaak zzp’er geworden,
  2. zzp’ers vormen een heterogene groep wat blijkt door alleen al te kijken naar hun startmotieven,
  3. het kan waardevol zijn het gesprek aan te gaan met de zzp’ers in de organisatie over zijn of haar startmotieven en de daaruit volgende behoeften. Wil men vooral optimaal haar of zijn autonomie benutten? Is hij of zij vooral op zoek naar een nieuwe uitdaging?

Door aandacht te besteden aan de behoeften van zzp’ers en te kijken hoe daarop ingespeeld kan worden door de organisatie, creëer je een waardevolle arbeidsrelatie waarin wederzijds begrip centraal komt te staan. Wil jij ook een pool creëren van talentvolle, betrokken zzp’ers? Ga het gesprek aan met de zzp’ers: welke startmotieven hadden zij om zzp’er te worden en welke behoeften komen daar vandaag de dag uit voort?

Onderdeel van de toolkit zijn de Kennisclips – korte informatieve filmpjes waarin Sjanne Marie inzichten uit haar promotieonderzoek toelicht, steeds vanuit een ander perspectief. Kennisclip #3 – De eerste stap naar goed opdrachtgeverschap. Vaak wordt gedacht dat de meeste zzp’ers vanuit noodzaak zzp’er zijn geworden. Is dat wel zo?

Lees en bekijken zo de hele serie van vier kennisclips &-artikelen:

ZZP-expert & HR-expert | ondersteunen van HR-professionals in optimaliseren van arbeidsrelaties met zzp'ers | Onderzoeker & Docent Tilburg University | Expertise in HRM en Coaching & Ontwikkeling Bekijk alle berichten van Sjanne Marie van den Groenendaal

2 reacties op dit bericht

  1. Beste Sjanne Marie,

    Dank voor het verhelderende stuk en de webinars. Ik heb een vraag met betrekking tot de cijfers, dit zijn namelijk de totalen. Is er ook data beschikbaar over hoe deze percentages zich per sector/beroepsgroep/opleidingsniveau/regio verhouden? En is er ook onderzoek gedaan naar de conjunctuur in relatie tot deze startmotieven?

    Graag hoor ik hier meer over/kom ik hierover met je in contact!

    Groet, Vivian

  2. Beste Vivian,

    Veel dank voor je reactie en je interesse in het onderzoek! Als het goed is, heb je zojuist een e-mail ontvangen waarin ik je meer vertel over het onderzoek.

    Groeten,
    Sjanne Marie van den Groenendaal

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *