"Exploring the future of work & the freelance economy"

Koolmees: “Het aantal zzp’ers groeit flink”. Maar klopt dat wel? Factcheck.

Als percentage van de beroepsbevolking groeit het aantal zzp’ers al jaren niet meer

Het aantal zzp’ers ‘groeit flink’. Zo maar een zinnetje uit het opiniestuk van Minister Wouter Koolmees in het FD afgelopen week. Een zinnetje waar maar weinigen over zullen vallen. De uitspraak past in de beeldvorming over het aantal zelfstandigen zonder personeel.

Maar klopt het eigenlijk wel? Even een ‘zipconomy factcheck’.

Beroepsbevolking

Feit is dat het aantal zzp’ers in het tijdvak 2004-2014 met bijna 50% is toegenomen. Dat is flink. Feit is ook dat er in het eerste half jaar van 2018 nog nooit zo veel startende zzp’ers waren. Daarbij wordt vaak wel over het hoofd gezien dat in hetzelfde tijdvak ook meer zzp’ers stopten dan ooit (het merendeel stapte over naar een baan).

Relevanter is te constateren dan na 2014 de totale werkzame beroepsbevolking weer flink toeneemt. Ja, het aantal zzp’ers groeit sinds 2014, maar het aantal werknemers in loondienst groeit veel harder. Als percentage van die werkzame beroepsbevolking is het aantal zzp’ers sinds 2015 zeer stabiel en het aandeel van de zzp’ers in de werkzame beroepsbevolking groeit de afgelopen vier jaar niet meer.

Kortom: de uitspraak ‘het aantal zzp’ers groeit flink’ is daarom meer gebaseerd op beeldvorming dan op feiten.

  • Aantallen * 1.000
  • ZMP = Zelfstandigen met personeel
  • Ontbrekende werkenden is de (kleine groep) “meewerkende gezinsleden”
  • Gebruikte data is het eerste kwartaal van elk kalenderjaar (ivm vergelijking 2018) 

Wanneer je die cijfers in een grafiek zet, dan krijg je een niet al te spannend plaatje. Een plaatje dat wel laat zien dat de groei in de werkzame beroepsbevolking na 2014 in hoofdzaak komt door een groeiend aantal werknemers in loondienst. 

Is Nederland dan helemaal geen ‘flexkampioen’? Nu, een beetje wel. In die categorie ‘werknemers’ is het percentage werkenden met een tijdelijk contract gegroeid. Maar dat is een heel andere discussie en andere wetgeving dan hetgeen speelt rond de zelfstandigen.

Hugo-Jan Ruts is 'editor-in-chief' en uitgever van ZiPconomy. Bekijk alle berichten van Hugo-Jan Ruts