CBS: Toename aantal zzp’ers stokt (maar dat komt niet door Wet DBA)

Het is in het mediageweld over de Wet DBA verleidelijk om een link met het CBS/KvK cijfers over dalend aantal zzp’ers en effecten Wet DBA. Dat ligt mogelijk toch net even anders.

Het aantal zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) is in 2016 niet verder toegenomen. In het derde kwartaal van 2016 hadden 1,0 miljoen mensen een hoofdbaan als zzp’er. Ondanks een lichte stijging ten opzichte van het voorafgaande kwartaal waren er in het derde kwartaal opnieuw minder zzp’ers dan een jaar geleden. Dat meldt het CBS, op basis van cijfers van de Kamer van Koophandel. De laatste jaren is het aantal zzp’ers vrijwel voortdurend gestegen, maar het afgelopen jaar vlakte de toename af.

CBS hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen ligt die cijfers op zijn geheel eigen en zeer heldere wijze uit.

De daling komt niet doordat er minder starters zijn, maar er zijn meer ‘stoppers’. Die stoppen helemaal met werken (vooral 65+ en vrouwen) of gaan naar een vaste baan.

Aantal hogere opgeleide zzp’ers stijgt juist door

Het is in het mediageweld over de Wet DBA verleidelijk om een link met deze cijfers en de effecten van de Wet DBA, zoals bijvoorbeeld het NRC doet. Bij de NOS en BNR zegt Van Mulligen dat hij die relatie niet ziet. Voor hem is wel duidelijk dat de aantrekkende economie werkgevers er toe brengt eerder personeel in loondienst te nemen dan een zzp’er in te huren.

Zelf denk ik dat je een mogelijk effect van de Wet DBA (als die al doorgaat…) pas later in KvK cijfers terug te vinden is. Wanneer een zelfstandige nu geen opdracht kan vinden door Wet DBA of (tijdelijk?) in loondienst gaat, dat ren hij niet gelijk naar KvK om zich uit te schrijven. Waarom zou je…. Dat doe je pas als je zeker weet het zzp-schap definitief verleden tijd is.

In alle berichten over de effecten van de Wet DBA van aflopen tijd gaat het veelal over hoger opleidde zzp’ers die ten onrechte geraakt zouden worden door de Wet DBA. Nu, juist die groep stijgt nog door, stelt het CBS.

Wim Davidse liet dat in zijn bewerking van dezelfde cijfers onlangs nog eens goed zien.

zzp-en-na-de-wet-dba-q3-2016
Bron: Wim Davidse (Dzjeng) op basis van CBS cijfers

 

Nederland kent kwart miljoen gedwongen zelfstandigen

En als we nu toch cijfers bezig zijn: het EU agentschap Eurofound publiceert cijfers over motieven van Europese zelfstandigen. In Nederland doet 75% dat uit vrije keuze en niet gedwongen omdat ze bijvoorbeeld geen baan kunnen vinden. Ten opzichte van de rest van Europa een hoog cijfers. Andersom: kwart miljoen zzp’ers die zich (ten dele) gedwongen voelen om als zzp’ers te werken, blijft een fors aantal. De Wet DBA is daar niet voor ingericht. Misschien dat het kabinet zijn prioriteiten eens anders kan stellen.

Eurofond
Eurofound cijfers over wel/niet gedwongen zelfstandigheid

 

Hugo-Jan Ruts is 'editor-in-chief' en uitgever van ZiPconomy. Bekijk alle berichten van Hugo-Jan Ruts