De zeven eigenschappen van effectief leiderschap. Waarom Covey nog steeds inspireert.

Stephen-Covey-managementgoeroe-auteur-van-oa-de-7-eigenschappen-van-effectief-leiderschap-570x348Welke manager in Nederland is hier niet groot mee geworden? Of is dat teveel verondersteld? Dan toch in ieder geval de stelling dat iedere manager op z’n minst gehoord heeft van de bestseller van Stephen R. Covey (overleden juli 2012). Meer dan 20 miljoen exemplaren zijn wereldwijd verkocht van dit meest bekroonde managementboek aller tijden. Is het lang geleden dat je het boek hebt gelezen? Staat het ongelezen in de boekenkast? Of kom je gewoonweg niet door het boek heen?

Tijdens de masterclass van Managementboek Events neemt Jan Kuipers, dé Covey-kenner van Nederland, de deelnemers in kort tijdsbestek mee in de zeven eigenschappen.

Durf groots te zijn

Een boek dat al dateert van bijna 25 jaar geleden. Een boek dat verschillend beleefd wordt; voor de één moeilijk te doorgronden, voor de ander een spirituele bijbel. Een boek met navolgende varianten; voor happy kids, voor middelbare scholieren, voor effectieve families. Is het dan zo breed toepasbaar? De bedoeling van Covey is misschien wel anders dan wat wij, Nederlanders, er van gemaakt hebben. In Nederland ligt het boek in de schappen bij managementboeken. Overal elders in de wereld ligt het in de schappen van zelfhulpboeken. Zelfhulp? Het gaat toch over leiderschap?

We kunnen constateren dat de vertaling van de oorspronkelijke titel ietwat ongelukkig is. ‘7 Habits of Highly Effective People’ zegt simpelweg dat het gaat over Gewoonten van Effectieve Mensen. En dat geeft een ander perspectief ! Natuurlijk is het toepasbaar in leiderschap, in organisaties. Maar het meest nog in onszelf als mens. De kern van het boek is leidinggeven aan jezelf, zelfkennis en verantwoordelijkheid nemen. In je werkende leven, in je privé leven en in je gezinsleven. En daarmee raken we het oorspronkelijke gedachtegoed van Stephen Covey, tevens de missie van het FranklinCovey instituut: We enable greatness in people and organizations everywhere. Durf groots te zijn, als mens, als leider, als organisatie.

Persoonlijke effectiviteit

Opvallend is dat niet één eigenschap nieuw is, maar bij elkaar wordt het een inzetbare structuur. Met als rode draad groei en ontwikkeling. Het maakt niet uit hoe oud je bent of in welk stadium van je carrière je zit. Groei van afhankelijkheid (jij) naar onafhankelijkheid (ik) om uiteindelijk bij wederzijdse afhankelijkheid uit te komen (wij).  Het is een never ending story. Dit boek gaat over wat je nodig hebt om naar het ‘wij’ te komen.

De eerste stap is om van afhankelijkheid naar onafhankelijkheid te komen. Een overwinning op jezelf. Daarover gaan de eerste drie eigenschappen. Je bent je bewust van waar je naar toe wilt (eigenschap 2, begin met het einde voor ogen), je neemt daartoe het initiatief (eigenschap 1, wees proactief) en je deelt je tijd goed in (eigenschap 3, stel prioriteiten).

De tweede stap is die van onafhankelijkheid naar wederzijdse afhankelijkheid. Je beseft dat je met anderen meer kunt bereiken dan in je eentje. Een overwinning op je omgeving. Daarover gaan de volgende drie eigenschappen. Denk in termen van win-win (eigenschap 4), hierbij zoek je in conflicten naar oplossingen die recht doen aan alle partijen. Geen compromis, maar een derde alternatief. Probeer daarbij eerst de ander te begrijpen, om dan pas zelf begrepen te worden (eigenschap 5). Als je je aanpak baseert op respect, samenwerking en vertrouwen bereik je synergie (eigenschap 6). Covey heeft aan deze eigenschappen een volledig boek gewijd, het 3e Alternatief (lees het blog).

De laatste zevende eigenschap is de tijd nemen om de zaag scherp te houden. Alleen bij de gratie van deze eigenschap zijn de andere eigenschappen te ontplooien. Het is je eigen persoonlijke onderhoud om het beste instrument dat je hebt – jezelf – te koesteren. Lichamelijk, geestelijk, spiritueel en sociaal-emotioneel.

De ruimte tussen stimulus en respons

Tot zover een wel zeer beknopte beschrijvende samenhang tussen de zeven eigenschappen. Covey heeft niet voor niets 320 pagina’s gewijd aan de beschrijving ervan. Ik heb niet de illusie om dit bondig te kunnen samenvatten. Wel wil ik je een extra prikkel geven om toch vooral het boek te gaan lezen en je te laten inspireren.

Echte verandering is een verandering van binnen uit. En daarbij gaat het om jou persoonlijk en het feit of je dingen laat gebeuren of zelf ingrijpt. Aan jou de keuze….

Als je reageert op iets wat gebeurt (stimulus) noemen we dat respons. Bijna instinctief, zoals dieren. Maar wij mensen zijn beter ontwikkeld. We kunnen anticiperen, vooruit denken, overzien. Dat noemen we proactief zijn. Hoewel je dit woord herhaaldelijk tegenkomt in management literatuur, staat het niet in het woordenboek! Proactief zijn is meer dan initiatief nemen. Er zit een keuze vrijheid in besloten die gevoed wordt door zelfbewustzijn, voorstellingsvermogen, geweten en vrije wil. De keuze vrijheid vult de ruimte tussen stimulus (de gebeurtenis) en respons (jouw reactie). Daar ligt het geheim van groei, ontwikkeling en geluk. In de wijze waarop je die ruimte gebruikt. Ga in die ruimte staan en kijk om je heen: besef dat je vrij bent om je eigen respons te kiezen. Natuurlijk maak je daarbij fouten, maar blijf bij je eigen waarden. Vraag je steeds af; wat wil ik hebben, wat wil ik daarvoor doen en wat wil ik zijn. Op alles wat je doet kan je dit lijstje loslaten; op de vergadering van morgen, het klantgesprek van volgende week en het jaarplan van volgend jaar. Hoe bewust heb je voor jezelf een beeld gecreëerd over wat je wilt bereiken met, vul maar in?

Vooral de fundamentele gedachte dat je eerst onafhankelijk moet worden om vervolgens weer een zelfgekozen wederzijdse onafhankelijkheid aan te kunnen gaan, geeft inzicht en bewustwording. Schilder je leven in de kleuren die je wilt, de voorstelling die je wenst te verbeelden. Hang het op de plek die jou aanspreekt, maar maak het jouw kunstwerk. Dit is jouw leven, onderteken het met jouw naam!

Meer weten?

De zeven eigenschappen van effectief-leiderschap, te bestellen bij Managementboek.nl.

Jan Kuipers is directeur van FranklinCovey Benelux (www.franklincovey.nl). FranklinCovey is wereldwijd specialist op het gebied van verhogen van effectiviteit van mensen en organisaties door focus en uitvoering. Kuipers heeft vanuit zijn functie bij FranklinCovey veel ervaring met presenteren over en trainen op onderwerpen als effectiviteit, leiderschap en het realiseren van doelstellingen.

Ook een boekevent bijwonen?

Voor meer informatie over de boekevents van Managementboek  www.managementboekevents.nl

Joke Twigt was jarenlang zelfstandig interim manager. Zij heeft uiteenlopende opdrachten uitgevoerd bij o.a. overheid, non profit organisaties en financiële dienstverlening, zowel nationaal als internationaal. Zij stapte over naar sociaal ondernemerschap en redactiewerk en schrijft voor ZiPconomy over interim management. Daarnaast is zij lid van de redactieraad en auteur bij het vakblad Management & Consulting. Bekijk alle berichten van Joke Twigt

Eén reactie op dit bericht