"Exploring the future of work & the freelance economy"

2019 en het debat over ZP & Politiek. Een terugblik in 12 tweets uit 12 maanden met 12 thema’s.

Een terugblik op wat wellicht een schakeljaar zal blijken in de geschiedenis van de zelfstandige in het Nederlands (arbeids)bestel.

Een terugblik over wat er het afgelopen jaar in het debat rond ZP & Politiek speelde, doe ik dit jaar eens niet naar aanleiding van de best gelezen artikelen, maar naar aanleiding van de best gelezen tweets. ZiPconomy heeft een twitteraccount, maar ik heb gekeken wat, per maand, de best bekeken tweets van mijn eigen account zijn. En dat geeft best een aardig inzicht over wat er in 2019 allemaal speelde rond het onderwerp ZP & Politiek.

Waar de best gelezen artikelen op ZiPconomy uit 2019 vooral relevant zijn voor opdrachtgevers en bureaus, gaan veel van de meest gelezen tweets over zaken die zelfstandigen raken:

Januari : overdreven aandacht voor de platformen

Een stokpaardje van me was mijn meest gelezen tweet van januari. Ik begrijp wel dat Deliveroo, die overschakelde op zzp-koeriers, een fundamentele discussie oproept over bescherming, tarieven en wat nu ondernemerschap is. Maar ja, we hebben het over nog geen twee duizend parttimers.

Februari : de hype regeert

Beetje saai, maar ja het is niet anders: mijn meest gelezen tweet uit februari ging over ongeveer hetzelfde. Te veel aandacht in de Kamer voor de hype en te weinig voor het echte debat:

Maart : wat is nu het probleem ?

Ik vond het wel verrassend, maar deze losse opmerking, zonder verwijzing naar een artikel, is over het hele jaar de tweet nummer 2  qua meeste views. Hij staat voor mij symbool voor de fundamentele oorzaak  waarom het debat over zzp en de wereld van werk zo vast zit: te snelle conclusies, te dogmatische benadering, te snelle conclusies, te weinig nieuwsgierigheid om er achter te komen wat nu werkelijkheid is. In december schreef ik daar dit artikel over “Zonder consensus over problemen geen doorbraak in debat over zzp-regels

April : verplicht AOV voor ZZP

De toptweet uit april ging over de verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers. Een onderwerp dat voor flink wat emoties en veel onbegrip zorgde. Al was het maar op de manier waarop het gebracht werd (via pensioenakkoord) en met weinig uitleg wat ‘verplicht’ nu betekent. Nu goed, de Stichting van de Arbeid mocht het uitwerken, die komen begin 2020 met een voorstel. Als ze er gezamenlijk uitkomen. Ik denk trouwens van niet en dan ligt het weer terug op het bordje van de politiek.

Mei : het Buitenland

Met veel plezier en soms verwondering schrijf en tweet ik onder andere over de discussie over zzp en regelgeving. Ook leuk om af en toe in het buitenland te kijken. Zo was ik in mei bij de OESO. Dezelfde thema’s maar met een heel andere lading; in de meeste landen willen zzp’ers juist meer bescherming. Een van mijn Vlaamse tweeps reageerde ‘Nederland is echt anders’. Hij heeft gelijk. ik ben in ieder geval overtuigd geraakt hoe groot de culturele component een rol speelt in onze regelgeving, beleid en ontwikkeling daarvan.

Juni: Borstlap

De commissie Regulering van Werk, waar ik ook een keer bij mocht aanschuiven, kan in dit overzicht niet ontbreken. Eind januari 2020 komt het eindrapport, waarvan de verwachtingen ondertussen mythische proporties hebben aangenomen. Mijn tweet ging over het feit dat het leek alsof de voorzitter Hans Borstlap plots op een groot, onbekend, fenomeen was gestuit.

Juli : factchecking

“Er is een groeiend aantal gedwongen zelfstandigen” schreef Trouw. In een factcheck (die doen het altijd goed op twitter), liet ik zien dat dat niet helemaal klopte. Mijn tweet klopt trouwens ook niet want het woord ‘gedwongen’ ontbreekt.

Augustus: een verrassingsactie van het kabinet

Augustus was verre van een rustige maand. Naast de problemen rond TCP en ING kwam het kabinet, tamelijk plotseling, met het idee om de zelfstandigenaftrek af te bouwen.

September: wat wil links?

Mijn toptweet uit september ging over de niet altijd even consistente lijn in het zzp-debat bij de meer links georiënteerde partijen en vakbonden.

Oktober: overleg met het werkveld

Op 7 oktober was er het ‘werkveld’ overleg tussen minister Koolmees, staatssecretaris Snel, topambtenaren en veel vertegenwoordigers van zzp-organisaties, opdrachtgevers en de bemiddelingsbranche. Tijdens die – vrij dramatisch verlopen bijeenkomst waar een tipje van de sluier van de nieuwe wetgeving werd opgelicht – maakte ik deze observatie.

November: fakenews

Een tussenrapport met een voorlopige conclusie van de minister over de webmodule zette de NOS om in de kop “Merendeel zzp’ers is eigenlijk werknemer.” Niet het enige voorbeeld van dit jaar waarin de media onjuiste informatie bracht.

December: de rechter

Het fictieve dienstverband voor zzp’ers die twee jaar via een intermediair werkten, ondanks dat ze bij verschillende eindklanten opdrachten deden. De uitspraak riep de nodige verbazing op. Onduidelijk is nu of de wetgever zelf dit ongewenst vindt of niet. Bij gebrek aan scherpe regels bepaalt de rechter, ook in andere zaken, de kaders rond inhuur & zzp.

 

Hugo-Jan Ruts is 'editor-in-chief' en uitgever van ZiPconomy. Bekijk alle berichten van Hugo-Jan Ruts