Niks hervorming van het arbeidsrecht. Vanaf morgen inhuur zzp’ers weer mogelijk maken!

De BV Nederland en haar één miljoen zzp’ers in het bijzonder hebben er niets aan dat de Wet DBA in de ijskast staan. Er is nu een snelle oplossing nodig! Volgens Mark Bassie kan dat ook.

Zoals onlangs in dit artikel op ZiPconomy al werd gesteld, het is niet goed voor de BV Nederland en haar één miljoen zzp’ers in het bijzonder, als de wet DBA voorlopig in de ijskast staat, in afwachting van een fundamentele herziening van het arbeidsrecht.

De handhaving van de wet is voorlopig stopgezet tot 1 januari 2018, maar de wet zelf blijft wel van kracht. En voor ‘evidente kwaadwillenden’ is er dan weer wel een kans op controle door de Belastingdienst vanaf 1 mei 2017. Al met al heeft dit geleid tot een soort inhuurstaking bij opdrachtgevers waar inmiddels tienduizenden zzp’ers de dupe van zijn. Het is de onzekerheid die beide partijen ervaren die momenteel de inhuur frusteert.

We kunnen niet wachten op herijking van arbeidsrecht 

We kunnen dus niet wachten op een fundamentele herijking van het arbeidsrecht. Dan zal er eerst een nieuw kabinet moeten komen. En helaas is het op dit moment volstrekt onduidelijk welke signatuur zo’n kabinet zal hebben, met andere woorden in welke richting men de oplossing van dit DBA(kel) gaat zoeken. En we kunnen ook niet afwachten of de vrees of onzekerheid voor de DBA wegebt want voor hetzelfde geld staan er binnenkort steeds meer zzp’ers langs de kant.

Twee voorstellen voor snelle oplossing

Maar wat is dan een snelle, voorlopige oplossing waarmee opdrachtgevers wél weer zzp’ers kunnen inhuren tot een structurele oplossing? Een 2 punten voorstel:

  1. Alle zzp’ers in de IB-sfeer die in de afgelopen 3 kalenderjaren (2013, 2014 en 2015) een zelfstandigenaftrek hebben toegewezen gekregen van de Belastingdienst, worden vanaf nu erkend als ondernemers. Zij kunnen zichzelf met een eigen verklaring van boekhouder, accountant of kopie van de 3 definitieve aanslagen van de Inkomstenbelasting aan hun opdrachtgevers kenbaar maken als ondernemer. Indien de aanslag voor 2016 al definitief is vastgesteld, dan kan dat jaar ook meetellen in plaats van 2013.
  2. De opdrachtgever die een zzp’er contracteert met een modelovereenkomst die de verklaring in punt 1 bezit, krijgt de vrijwaring die ook gold onder de VAR. Er kan geen sprake zijn van kwaadwillendheid indien aan deze 2 eisen wordt voldaan. Dus verklaring + modelovereenkomst.

De ratio is dat iemand die al minstens 3 jaar achtereen als ondernemer is beoordeeld door de Belastingdienst en nu wordt ingehuurd met een modelovereenkomst, diens opdrachtgever niet als kwaadwillend kan worden gezien en dus is gevrijwaard. Daarmee is de zekerheid voor de grootste groep zzp’ers weer terug en kunnen zij weer risicoloos worden ingehuurd.

Wetswijziging niet nodig

In deze constructie wordt de Belastingdienst niet opgezadeld met honderdduizenden nieuwe verklaringen, maar moet de zzp’er zelf actie ondernemen, in zijn eigen belang. De wet zelf hoeft niet te worden gewijzigd, Wiebes hoeft alleen een AMVB op te stellen of Besluit te nemen.

De reden om voor de vrijwaring nog wel verplicht te werken met een modelovereenkomst, is dat dan ook papier is geregeld hoe partijen met elkaar willen omgaan. Zonder gebruik van een modelovereenkomst dus geen vrijwaring. Maar opdrachtgevers en zzp’ers die zich zeker genoeg voelen, die kunnen ook met elkaar zonder modelovereenkomst en zonder verklaring blijven werken, daar verandert dus niets aan.

mr. Mark Bassie (Breda 1960) is sinds 1994 werkzaam als Zelfstandige Interim Professional. Was vroeger als interim-manager en trainer werkzaam. Heeft zich de laatste jaren gespecialiseerd -onder het label Flex-Beheer- in flexibilisering van organisaties en professionalisering van externe inhuur. Onafhankelijk en deskundig in inhuurplatforms, Marktplaatsen, ZZP-community's en Vendor Managementsystemen. Mark combineert hierbij zijn HRM-deskundigheid met bedrijfsvoerings-expertise en verander- en projectmanagement. Auteur van het handboek 'Scoren op inhuurmarktplaatsen!' van FNV Zelfstandigen (2012). Onderzoeker/co-auteur van diverse Nederlands/Belgische onderzoeksrapporten o.a. over Recruitment Process Outsourcing (RPO) (2016), over Vendor Management Systemen (VMS) (2017) en over Managed Service Providers (MSP) (2018). Zie Flex-Beheer.nl voor de downloadpagina's. Bekijk alle berichten van Mark Bassie

13 reacties op dit bericht

  1. Haha, leuk bedacht weer, maar dit gaat natuurlijk nooit werken.
    Met punt 1. geef je juist alle schijnzelfstandigen (die men nu wil uitfilteren met de wet DBA) een vrijgeleide, een soort van generaal pardon voor schijnzelfstandigen lijkt het wel.
    Vergelijk het met leaserijders die de afgelopen jaren aantoonbaar niet betrapt zijn op het te veel privé gebruik van de leaseauto, die op basis daarvan nu ongelimiteerd privé mogen rijden zonder bijtelling.
    De bedoeling van de wet is juist om tot een nieuwe beoordeling te komen van de zelfstandigen op basis van loon/gezag/vervangbaarheid en eindelijk eens schoon schip te maken, niet om ze garanties voor de toekomst te bieden op basis van resultaten uit het verleden.
    Bovendien gaat het ook niet over de grootste groep zzpers zoals het artikel zegt, maar om de kleinste groep: hooguit enkele tienduizenden van de 1 miljoen, misschien nog wel minder.

    • Gerrit, en wat er nu is dat werkt wel?
      Vele Zp-ers die ongewenst geraakt worden door een actieve wet die (algemeen erkend) niet uitpakt zoals bedoeld verliezen hun werk.
      De wet die niet gehandhaafd wordt betekent nog steeds dat die wet er is, en dus nageleefd dient te worden. De overheid zélf geeft bij nieuwe opdrachten al aan dat ZP-ers niet hoeven te reageren door duidelijk aan te geven dat het een opdracht onder gezag is en er een inspanningsverplichting geldt.
      Hele groepen ZP-ers/ondernemers worden zo uitgesloten.
      Daarnaast worden vele nieuwe opdrachten niet meer aangeboden, of worden als tijdelijk loonwerk aangeboden.

      Deze geboden oplossing is wellicht niet ideaal, maar kan tot men eruit is beter werken dan het niet handhaven van Wiebes. Punt is dat bedrijven weer moeten durven inhuren en dat kan alleen als VOORAF helder is dat ze gewoon kunnen inhuren.
      Punt dat blijft is dat er een wet is die mogelijk overtreden wordt en daar zijn compliancy officers niet blij mee.

      • Wat er nu is lijkt toch best wel te werken. Honderdduizenden zzpers hebben er geen last van, die ondernemen lekker door. Bedrijven en overheid schakelen voor de opdrachten die evident op (tijdelijke) loondienst lijken geen zzpers meer in en laat dat nou net de bedoeling zijn van de wet.
        De groep zzpers die afgelopen jaren enkel in dit segment zaten, begaven zich toch al op dun ijs (VAR ws niet juist invullen) en zijn daar nu doorgezakt. De markt moet zich even hervinden en deze zzpers moeten andere manieren vinden om in hun inkomen te voorzien. Dat kan dan loondienst zijn, of payroll, maar ook dat ze zich meerop zelfstandige opdrachten gaan richten.
        Jammer is wel dat de wet nauwelijks effect lijkt te hebben op de onderkant van de markt, maar misschien zijn die zzpers toch niet zo ontevreden als we denken en vinden ze de huidige situatie wel prima.

  2. Wat wel werkt is de VAR met beperkte vrijwaring voor de opdrachtgever.

    1) De ZP-er vraagt de VAR aan en oordeelt over zichzelf en draagt de risico’s voor het werken volgens de antwoorden als in de VAR.

    2) De opdrachtgever is met de VAR gevrijwaard voor naheffing. Echter in tegenstelling tot voorheen tot
    a. een maximaal aantal uren (binnen een periode van 12 maanden) en
    b. een maximale periode (binnen een periode van 12 maanden).

    ad 2)a
    Bijvoorbeeld maximaal 800 uur per periode van 12 maanden. Als een ZP-er tussen 1 april en 31 juli al 600 uur voor een eindklant heeft gewerkt. Dan rest er tot 1 april van het volgende jaar nog maar 200 uur.
    ad 2)b
    Bijvoorbeeld maximaal 8 maanden. Als een ZP-er een opdracht aanvaart waarvan het eindresultaat pas na 10 maanden wordt bereikt dan zal moeten worden aangetoond dat er gedurende 2 perioden van 30 aaneengesloten dagen (of 1 periode van 60 aaneengesloten dagen) niet aan de opdracht is gewerkt.

    Voor opdrachten die niet passen binnen deze 2 criteria (800 uur en 8 maanden) blijft het mogelijk om via een modelovereenkomst te werken. Uiteraard dan zonder de vrijwaringen.

    Laten we niet vergeten : Behoudens de handhaving en het risico voor opdrachtgever, was er helemaal niks mis met de VAR !

  3. Leuke creatieve inbreng Mark! En inderdaad, wachten op een hervorming van het arbeidsrecht is onzinnig. Al was het maar omdat de essentie van het arbeidsrecht helemaal niet hervormd gaat worden. De politiek zal hooguit het onderscheid tussen een werknemer en een zelfstandige preciezer formuleren. Preciezer dan nu in de Wet DBA en in de modelovereenkomsten. Pas dan ontstaat duidelijkheid bij opdrachtnemers en opdrachtgevers en wordt de Wet handhaafbaar voor de Belastingdienst. Tot dan ligt de sleutel bij de grotere opdrachtgevers.

  4. @Mark, mooi voorstel. En ook best toepasbaar. Maar er zit wel een solidariteitsconflict in met de jongere generatie (dat zie je bij veel zaken die moeten veranderen, bv de hypotheekrenteaftrek en de verplichting tot aflossen bij het aangaan van een hypotheek). De zittende ZZP-ers zijn binnen en de nieuwe, jonge zzp-ers zijn overgeleverd aan de grillen van de wet DBA.
    Hoe maken we jouw idee meer solidair?

    • @Diederik: Het is geen leeftijdsconflict, want pas gestarte ondernemers kunnen natuurlijk best op leeftijd zijn. Ik zelf vind het te verdedigen dat je aan ‘jonge’ ondernemers wat extra eisen stelt (bijv de ondernemerscheck) om hun ondernemerschap aan te tonen in hun eigen belang. Want hiermee kunnen hun opdrachtgevers ook hen risicoloos inhuren.

      • @Mark, dat je met recht extra eisen kunt stellen aan jonge ondernemers, dat zeggen de meeste veertigers en vijftigers (ik ben 46). Het is precies het solidariteitsconflict. Onze generatie heeft de wind vaak in de zeilen gehad, allemaal rechten opgebouwd (vinden we) en de jongeren moeten aan nieuwe regels voldoen. Dat is geen gelijke behandeling en een drempel om toegang te krijgen tot een/de markt (en dat puur op basis je fiscale kwalificatie). Wat kun je van nieuwe ondernemers als bewijsmiddel van ondernemerschap vragen dat net zo eenvoudig is als het aantonen van 3 jaar zelfstandigenaftrek.

  5. @Mark,
    Dus ik moet ineens met mijn financiele billen bloot bij mijn opdrachtgever? No way.

    De BD kan heeft deze gegevens en kan zo die verklaring maken. Dus zijn we weer bij de VAR 2.0.

    @bjorn,
    Een inspanningsverplichting is geen beperking. Daar heb ik een modelovereenkomst voor. De gezagsverhouding is de beperking

    • @Paul, ik vertrouw niet op de Belastingdienst die dit snel zou moeten uitvoeren. Het gaat om honderdduizenden verklaringen. Dat kunnen ze niet aan.
      Om snel een oplossing te vinden voor de zzp’ers (en zekerheid te bieden aan opdrachtgevers), laat ik henzelf met een verklaring komen. Het gaat dan niet om de hoogte van omzet, winst en inkomen, maar om het verkregen hebben van de zelfstandigenaftrek (over de 3 afgelopen jaren). Dat kan je aantonen met de definitieve belastingaanslag. En wil je dat niet als zzp’er aan je opdrachtgevers laten zien, laat dan een verklaring opstellen door je boekhouder of accountant.

  6. Maar er is toch al gebleken dat die zelfstandigenaftrek helemaal niks zegt over de zelfstandigheid van de zzper. Iedere zzper krijgt die, ongeacht of er sprake is van loon/gezag/vervangbaarheid. Dat maakt het dat dit voorstel in strijd is met de wet DBA, want je gaat zzpers die niet aan die wet voldoen toch een vrijbrief geven om verder te gaan zoals ze deden, dan wordt het nooit opgelost en gaan ze over een jaar hier weer rechten aan ontlenen.
    Stop met zoeken naar onwerkbare oplossingen en pas je aan, verlies niet nog meer tijd en ga ondernemen!

  7. De oplossing is te vinden in de toepassing van de wet DBA met aanpassing volgens Booth als we de gezagsrelatie leidend willen laten zijn of anders in de aanpassing van het arbeidsrecht.

    Heldere criteria zijn de sleutel tot de oplossing. Zijn die helder en eenduidig dan is vrijwaring vooraf ook niet nodig.